<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<rss version="2.0" xmlns:yandex="http://news.yandex.ru" xmlns:media="http://search.yahoo.com/mrss/" xmlns:turbo="http://turbo.yandex.ru">
<channel>
<title>Tonshuul.mn</title>
<link>https://tonshuul.mn/</link>
<description>Tonshuul.mn</description><item turbo="true">
<turbo:extendedHtml>true</turbo:extendedHtml>
<link>https://tonshuul.mn/index.php?newsid=180</link>
<author>ahiimaa</author>
<category>Мэдээ мэдээлэл / Дэд онцлох</category>
<pubDate>Tue, 25 Aug 2026 16:48:02 +0800</pubDate>
<turbo:content><![CDATA[<div style="color:rgb(51,51,51);font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;font-size:14px;font-style:normal;font-weight:400;letter-spacing:normal;text-indent:0px;text-transform:none;word-spacing:0px;white-space:normal;background-color:rgb(255,255,255);"><a style="margin:0px;padding:0px;background-color:transparent;color:rgb(219,46,28);text-decoration:none;overflow:hidden;display:inline-block;" title="Бутан улсын ерөнхий сайдаар гурван удаа ажилласан эрхэм Монголд иржээ"><img src="https://duuren.life/storage/post/770x480/qeczudujkb7edjajg3o0g76tngudwui4st3dpdfx_1787528208.jpg" alt="Бутан улсын ерөнхий сайдаар гурван удаа ажилласан эрхэм Монголд иржээ" title="Бутан улсын ерөнхий сайдаар гурван удаа ажилласан эрхэм Монголд иржээ" style="border:0px;width:770px;" class="fr-fic fr-dii"><div style="width:770px;text-align:center;font:italic 11px 'Roboto Condensed';color:rgb(69,77,98);background-color:rgb(219,225,234);position:relative;padding:10px;">© Бакула ринбүүчийн Бэтүбданжайчойнхорлин хийд.</div></a></div><div style="color:rgb(51,51,51);font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;font-size:14px;font-style:normal;font-weight:400;letter-spacing:normal;text-indent:0px;text-transform:none;word-spacing:0px;white-space:normal;background-color:rgb(255,255,255);"><hr style="height:0px;margin-top:5px;margin-bottom:5px;border-width:1px 0px 0px;border-style:solid none none;border-color:rgb(238,238,238);"><p style="margin:0px 0px 10px;padding:0px;font:400 16px/25px 'Roboto Condensed';color:rgb(85,85,85);text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;"><span><span style="font-size:11pt;"><span style="font-family:Roboto;"> Бутан улсын ерөнхий сайдаар гурван удаа ажиллаж байсан Жигмэд Тинлей НҮБ-ын Цөлжилттэй тэмцэх конвенцийн Талуудын 17 дугаар бага хурал (COP17)-д оролцохоор гэргийн хамт Монгол улсад иржээ. Жигмэд Тинлей Бутаны ерөнхий сайдаар анх 1998-1999 онд, хоёр дахь удаагаа 2003-2004 онд, харин тус улс ардчилсан тогтолцоонд шилжсэний дараа буюу 2008-2013 онд гурав дахь удаагаа ажилласан түүхтэй. Монгол улсад очиж үзэхийг эртнээс мөрөөдсөн тэрбээр 1990 онд Улаанбаатар хотод болсон Азийн буддистуудын энхтайвны бага хурлын VIII </span></span><span dir="ltr" lang="mn" style="font-size:11pt;"><span style="font-family:Roboto;">чуулганд </span></span><span style="font-size:11pt;"><span style="font-family:Roboto;">Бутаны төлөөлөгчдийг тэргүүлэн ирж байв. Жигмэд Тинлей ирсэн өдрийнхөө маргааш буюу өнгөрөгч бямба гарагт Азийн буддистуудын энхтайвны бага хурлын ерөнхийлөгч, Гандантэгчэнлин хийдийн хамба лам асан Д.Чойжамцтай уулзжээ. Бага хурлыг өнөөгийн ерөнхийлөгч Д.Чойжамц амжилттай удирдаж байгаад Жигмэд Тинлей онцгойлон талархахын зэрэгцээ, 1990 онтой харьцуулахад Монгол улсад Буддын шашин илүү ихээр сэргэн хөгжиж байгааг ажигласнаа хэлсэн байна. Улаанбаатар хотод найм</span></span><span dir="ltr" lang="ru" style="font-size:11pt;"><span style="font-family:Roboto;">дугаар</span></span> <span dir="ltr" lang="ru" style="font-size:11pt;"><span style="font-family:Roboto;">сарын</span></span><span style="font-size:11pt;"><span style="font-family:Roboto;"> 17-</span></span><span dir="ltr" lang="ru" style="font-size:11pt;"><span style="font-family:Roboto;">нд</span></span> <span dir="ltr" lang="mn" style="font-size:11pt;"><span style="font-family:Roboto;">эхэлсэн </span></span><span style="font-size:11pt;"><span style="font-family:Roboto;">COP17 хурал ирэх баасан гараг буюу 28-нд өндөрлөнө.</span></span></span></span></p></div>]]></turbo:content>
</item><item turbo="true">
<turbo:extendedHtml>true</turbo:extendedHtml>
<link>https://tonshuul.mn/index.php?newsid=179</link>
<author>ahiimaa</author>
<category>Дэд онцлох</category>
<pubDate>Tue, 25 Aug 2026 16:45:39 +0800</pubDate>
<turbo:content><![CDATA[<div style="color:rgb(51,51,51);font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;font-size:14px;font-style:normal;font-weight:400;letter-spacing:normal;text-indent:0px;text-transform:none;word-spacing:0px;white-space:normal;background-color:rgb(255,255,255);"><a style="margin:0px;padding:0px;background-color:transparent;color:rgb(219,46,28);text-decoration:none;overflow:hidden;display:inline-block;" title="Их Британи Украинд пуужингийн технологи нийлүүлэхээр боллоо"><img src="https://duuren.life/storage/post/770x480/23mzj1o59rzh5kk2fkwls4wcdsouulxyzfookcxo_1787624613.jpg" alt="Их Британи Украинд пуужингийн технологи нийлүүлэхээр боллоо" title="Их Британи Украинд пуужингийн технологи нийлүүлэхээр боллоо" style="border:0px;width:770px;" class="fr-fic fr-dii"><div style="width:770px;text-align:center;font:italic 11px 'Roboto Condensed';color:rgb(69,77,98);background-color:rgb(219,225,234);position:relative;padding:10px;">Энди Бёрнхэм Киевт. 2026.08.23 © BBC</div></a></div><div style="color:rgb(51,51,51);font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;font-size:14px;font-style:normal;font-weight:400;letter-spacing:normal;text-indent:0px;text-transform:none;word-spacing:0px;white-space:normal;background-color:rgb(255,255,255);"><hr style="height:0px;margin-top:5px;margin-bottom:5px;border-width:1px 0px 0px;border-style:solid none none;border-color:rgb(238,238,238);"><p style="margin:0px 0px 10px;padding:0px;font:400 16px/25px 'Roboto Condensed';color:rgb(85,85,85);text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;"><span><span dir="ltr" lang="mn" style="font-size:11pt;"><span style="font-family:Roboto;"> Их Британийн ерөнхий сайд Энди Бёрнхэм Украины Тусгаар тогтнолын баярын өдрөөр буюу өчигдөр Киевт айлчилж, тус улсад алсын тусгалтай пуужингийн технологи шилжүүлэн өгөхөө амлалаа. Э.Бёрнхэм өнгөрөгч долоодугаар сард албан тушаалдаа томилогдсоноос хойшх анхны гадаад айлчлалаа Украинд хийсэн нь энэ юм. Айлчлахынхаа өмнө тэрбээр Украины нутагт "Scalp" алсын тусгалт пуужингийн үйлдвэрлэлийг яаралтай эхлүүлэх зорилгоор Их Британид үйлдвэрлэсэн эд ангиудын техникийн баримт бичгийг Киевийн талд хүлээлгэн өгнө гэдгээ мэдэгдсэн бөгөөд нууцлал бүхий уг мэдээллийг Украинд шилжүүлэх зөвшөөрлийг үйлдвэрлэгч "MBDA" компанид олгохоор болсноо нотолсон байна.</span></span></span></span></p><p style="margin:0px 0px 10px;padding:0px;font:400 16px/25px 'Roboto Condensed';color:rgb(85,85,85);text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;"><span><span dir="ltr" lang="mn" style="font-size:11pt;"><span style="font-family:Roboto;"> Их Британид үйлдвэрлэсэн алсын тусгалтай дронуудыг Украины дайнд ашиглаж байгаа тухай мэдээлэл сүүлийн өдрүүдэд идэвхтэй цацагдсаны дараа ОХУ-ын тал Лондонд хандаж, мөргөлдөөнд гүнзгий оролцож буйнх нь үр дагавар ямар болохыг анхааруулсан юм. Харин пуужингийн технологи шилжүүлэн өгөх тухай өчигдрийн мэдэгдлийн хариуд Кремль, пуужин угсрах шинэ үйлдвэрүүдийг тухай бүрд нь устгана хэмээн мэдэгджээ. Кремлийн хэвлэлийн төлөөлөгч Дмитрий Песков өчигдөр сэтгүүлчдэд хандахдаа “Их Британи Киевийн дэглэмийн талд энэ дайнд оролцож, гал дээр тос нэмэн, энх тайван тогтоох үйл явцыг саатуулах арга сүвэгчилж байна” гэсэн юм. Үүний хариуд Э.Бёрнхэм “Дайныг эхлүүлсэн нь хэн билээ? Асуудлын гол нь үүнд байгаа биз дээ?" хэмээн мэдэгджээ. Тэрбээр хотын төв талбайд болсон баярын үйл ажиллагаан дээр үг хэлэхдээ Москвагийн мэдэгдлээс эмээхгүй гэдгээ цохон тэмдэглээд “Манай руу чиглэсэн Оросын заналхийллийг үл харгалзан бид Украинд зогсолтгүй тусална” гэжээ.</span></span></span></span></p><p style="margin:0px 0px 10px;padding:0px;font:400 16px/25px 'Roboto Condensed';color:rgb(85,85,85);text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;"><span><span dir="ltr" lang="mn" style="font-size:11pt;"><span style="font-family:Roboto;"> Их Британийн ерөнхий сайдын айлчлалын үр дүнд ийнхүү Украинд үйлдвэрлэхээр болж буй "Scalp" пуужингийн нэг бүр нь таван метр урт, 1300 кг жинтэй. Энэ нь 2023 оноос Украинд нийлүүлж буй "Storm Shadow" пуужингийн франц хувилбар юм. "Storm Shadow" пуужинг Их Британи, Франц улс хамтран зохион бүтээсэн бөгөөд тус хоёр улсаас гадна Италийн зэвсэглэлд байдаг, сүүлийн 20 жилд Ирак, Сири, Ливид ашиглагдаж иржээ. Пуужин ОХУ-ын нутаг дэвсгэрийн гүнд 240 км хүртэлх зайд орших байг өдөр, шөнийн ямар ч үед, цаг агаарын аливаа нөхцөлд өндөр нарийвчлалтайгаар устгах чадвартай. Пуужингийн британи хувилбарыг сөнөөгч онгоцноос харвадаг бол франц хувилбарыг хөлөг онгоц болон газрын төхөөрөмжөөс харвадаг. Украинчууд эдгээр пуужинг Зөвлөлтийн үеийн хуучин "Су-24М" бөмбөгдөгч онгоцноос харваж сурчээ.</span></span></span></span></p></div>]]></turbo:content>
</item><item turbo="true">
<turbo:extendedHtml>true</turbo:extendedHtml>
<link>https://tonshuul.mn/index.php?newsid=178</link>
<author>ahiimaa</author>
<category>Дэд онцлох / Спорт</category>
<pubDate>Tue, 25 Aug 2026 16:41:10 +0800</pubDate>
<turbo:content><![CDATA[<div style="color:rgb(51,51,51);font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;font-size:14px;font-style:normal;font-weight:400;letter-spacing:normal;text-indent:0px;text-transform:none;word-spacing:0px;white-space:normal;background-color:rgb(255,255,255);"><a style="margin:0px;padding:0px;background-color:transparent;color:rgb(219,46,28);text-decoration:none;overflow:hidden;display:inline-block;" title="Дэгү: 92 настай Монголын тамирчин Ц.Раднаа дахин дэлхийн аварга боллоо"><img src="https://duuren.life/storage/post/770x480/fsdaslsccgvkp6gqqpty2rkobjpye2qzx80xybue_1787564725.jpg" alt="Дэгү: 92 настай Монголын тамирчин Ц.Раднаа дахин дэлхийн аварга боллоо" title="Дэгү: 92 настай Монголын тамирчин Ц.Раднаа дахин дэлхийн аварга боллоо" style="border:0px;width:770px;" class="fr-fic fr-dii"></a></div><div style="color:rgb(51,51,51);font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;font-size:14px;font-style:normal;font-weight:400;letter-spacing:normal;text-indent:0px;text-transform:none;word-spacing:0px;white-space:normal;background-color:rgb(255,255,255);"><div><br></div><hr style="height:0px;margin-top:5px;margin-bottom:5px;border-width:1px 0px 0px;border-style:solid none none;border-color:rgb(238,238,238);"><p style="margin:0px 0px 10px;padding:0px;font:400 16px/25px 'Roboto Condensed';color:rgb(85,85,85);text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;"><span><span dir="ltr" lang="mn" style="font-size:11pt;"><span style="font-family:Roboto;"> Өмнөд Солонгосын Дэгү хотноо болж буй Мастеруудын ДАШТ-ий гүйлтийн 100 метрийн төрөлд Монголын тамирчин Ц.Раднаа түрүүллээ. Энэ төрлийн 90-95 насныхны ангилалд оролцсон тэрбээр 18.29 секундийн амжилт үзүүлсэн бол дэд байрт орсон Алжирын тамирчин Бенгуэлла 18.99, гуравдугаар байр эзэлсэн Японы тамирчин Мотошигэ 19.77 секундэд замаа туулжээ. Харин удаах байруудад Хятад, Итали, Австрали, АНУ, Их Британийн тамирчид орсон бөгөөд сүүлчийн буюу наймдугаар байрт орсон тамирчин 25.43 секундийн амжилт үзүүлсэн байна. Өнгөрсөн онд АНУ-ын Гэйнзвиль хотод болсон Мастеруудын ДАШТ-д алтан медаль хүртэж 200 метрийн зайд дэлхийн дээд амжилт тогтоосон, өдгөө 92 настай Ц.Раднаа энэ тэмцээний 200, 400, 800, 1500 метрийн төрөлд мөн өрсөлдөнө. </span></span></span></span></p><p style="margin:0px 0px 10px;padding:0px;font:400 16px/25px 'Roboto Condensed';color:rgb(85,85,85);text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;"><span><span dir="ltr" lang="mn" style="font-size:11pt;"><span style="font-family:Roboto;"> 35-аас дээш насныхан оролцдог энэ тэмцээнд Олимп, дэлхийн аваргууд олноор оролцдог уламжлалын дагуу Өмнөд Солонгос, АНУ, Латви, Ямайка, Бенин зэрэг улсын өндөр зэрэглэлийн тамирчид оролцож байна. Монгол улсын Гавъяат тамирчин Б.Сэр-Од энэ ДАШТ-ий гүйлтийн 5000 метрийн төрөл болон хагас марафонд (21 км) уралдана. Дэлхийн 106 орны 12 мянган тамирчин оролцож буй энэ тэмцээн Дэгү хотод өнгөрөгч баасан гарагт эхэлсэн бөгөөд есдүгээр сарын 3 хүртэл үргэлжлэх юм </span></span></span></span></p></div>]]></turbo:content>
</item><item turbo="true">
<turbo:extendedHtml>true</turbo:extendedHtml>
<link>https://tonshuul.mn/index.php?newsid=177</link>
<author>ahiimaa</author>
<category>Дэд онцлох</category>
<pubDate>Tue, 25 Aug 2026 16:39:41 +0800</pubDate>
<turbo:content><![CDATA[<div style="color:rgb(51,51,51);font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;font-size:14px;font-style:normal;font-weight:400;letter-spacing:normal;text-indent:0px;text-transform:none;word-spacing:0px;white-space:normal;background-color:rgb(255,255,255);"><a style="margin:0px;padding:0px;background-color:transparent;color:rgb(219,46,28);text-decoration:none;overflow:hidden;display:inline-block;" title="АНУ Терроризмыг ивээн тэтгэгч орнуудын жагсаалтаас Сирийг хассанаа зарлав"><img src="https://duuren.life/storage/post/770x480/51b77dhvfbxdvirua42s7qs8pdsc5pooeocpe3kw_1787631260.jpg" alt="АНУ Терроризмыг ивээн тэтгэгч орнуудын жагсаалтаас Сирийг хассанаа зарлав" title="АНУ Терроризмыг ивээн тэтгэгч орнуудын жагсаалтаас Сирийг хассанаа зарлав" style="border:0px;width:770px;" class="fr-fic fr-dii"></a><br></div><div style="color:rgb(51,51,51);font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Arial, sans-serif;font-size:14px;font-style:normal;font-weight:400;letter-spacing:normal;text-indent:0px;text-transform:none;word-spacing:0px;white-space:normal;background-color:rgb(255,255,255);"><hr style="height:0px;margin-top:5px;margin-bottom:5px;border-width:1px 0px 0px;border-style:solid none none;border-color:rgb(238,238,238);"><p style="margin:0px 0px 10px;padding:0px;font:400 16px/25px 'Roboto Condensed';color:rgb(85,85,85);text-align:justify;"> <span style="font-size:14pt;"><span><span dir="ltr" lang="ru" style="font-size:11pt;"><span style="font-family:Roboto;">АНУ</span></span><span dir="ltr" lang="mn" style="font-size:11pt;"><span style="font-family:Roboto;">-</span></span><span dir="ltr" lang="ru" style="font-size:11pt;"><span style="font-family:Roboto;">ын Төрийн департамент Сири улсыг Терроризмыг ивээн тэтгэгч орнуудын жагсаалтаас хасах шийдвэр гаргаснаа </span></span><span dir="ltr" lang="mn" style="font-size:11pt;"><span style="font-family:Roboto;">өнөөдөр </span></span><span dir="ltr" lang="ru" style="font-size:11pt;"><span style="font-family:Roboto;">албан ёсоор з</span></span><span dir="ltr" lang="ru" style="font-size:11pt;"><span style="font-family:Roboto;">арлалаа. Энэ шийдвэр нь ойролцоогоор дөрвөн арван жилийн турш үргэлжилсэн дипломат болон эдийн засгийн шахалт, хориг арга хэмжээг бууруулах чухал алхам болж байна.</span></span> <span dir="ltr" lang="mn" style="font-size:11pt;"><span style="font-family:Roboto;">Сири улс одоогоос 47 жилийн өмнө буюу 1979 онд Ойрх Дорнод дахь бүс нутгийн зэвсэгт бүлэглэлүүдийг дэмжиж, террорист үйл ажиллагаанд оролцсон гэх үндэслэлээр уг жагсаалтад орж байжээ. Түүнээс хойш тус улсад тавьсан олон улсын болон АНУ-ын санхүү, худалдааны хязгаарлалтууд улам чангарч, Дамаск олон улсын банк санхүүгийн системээс бараг бүрэн тусгаарлагдаад байсан юм.</span></span></span></span></p><p style="margin:0px 0px 10px;padding:0px;font:400 16px/25px 'Roboto Condensed';color:rgb(85,85,85);text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;"><span><span dir="ltr" lang="mn" style="font-size:11pt;"><span style="font-family:Roboto;"> Төрийн департаментын мэдээлснээр, уг шийдвэрийг гаргахдаа Сирийн одоогийн эрх баригчдын улс төрийн чиг баримжаа болон бүс нутгийн аюулгүй байдлын шинэ нөхцөл байдлыг харгалзан үзжээ. Дамаск олон улсын зэвсэгт бүлэглэлүүдтэй тогтоосон харилцаагаа тасалж, терроризмтой тэмцэх олон улсын санаачилгуудад хамтран ажиллах амлалт авсан, Ойрх Дорнод дахь мөргөлдөөнийг зогсоох, олон талт дипломат яриа хэлэлцээг ахиулах зорилгоор хийж байгаа харилцан итгэлцлийг бэхжүүлэх алхмыг Цагаан ордон үнэлж буйг Төрийн департамент онцлон тэмдэглэсэн байна. Олон жил үргэлжилсэн дайн ба хориг арга хэмжээний улмаас суларсан Сирийн эдийн засагт хүмүүнлэгийн тусламж, сэргээн босголтын хөрөнгө оруулалт ороход саад болж байсан санхүүгийн хоригуудыг цуцлах шаардлага үүссэнийг Төрийн дапартамент мөн дурджээ.</span></span></span></span></p><p style="margin:0px 0px 10px;padding:0px;font:400 16px/25px 'Roboto Condensed';color:rgb(85,85,85);text-align:justify;"><span style="font-size:14pt;"><span><span dir="ltr" lang="mn" style="font-size:11pt;"><span style="font-family:Roboto;"> Терроризмыг ивээн тэтгэгч орнуудын жагсаалтаас хасагдсанаар Сири улсад олон улсын санхүүгийн системд эргэн нэгдэх, гадаадын шууд хөрөнгө оруулалт татах, түүнчлэн бусад орнуудтай худалдааны харилцаагаа сэргээх боломж нээгдэж байна. </span></span><span dir="ltr" lang="ru" style="font-size:11pt;"><span style="font-family:Roboto;">Мөн олон улсын тусламжийн байгууллагууд тус улсад хүмүүнлэгийн болон дэд бүтцийг сэргээн босгох төслүүдийг санхүүгийн ямар нэгэн хориг саадгүйгээр хэрэгжүүлэх нөхцөл бүрдэх юм. </span></span><span dir="ltr" lang="mn" style="font-size:11pt;"><span style="font-family:Roboto;">Гол</span></span><span dir="ltr" lang="ru" style="font-size:11pt;"><span style="font-family:Roboto;"> хориг цуцлагдсан ч Сирийн хүний эрхийн нөхцөл байдал, улс төрийн шинэтгэлийн явцыг АНУ болон олон улсын хамтын нөхөрлөлийн орнууд цаашид үргэлжлүүлэн анхааралтай ажиглаж, тодорхой хязгаарлалтуудыг үе шаттайгаар цуцлахаар төлөвлөж бай</span></span><span dir="ltr" lang="mn" style="font-size:11pt;"><span style="font-family:Roboto;">гаа аж</span></span><span dir="ltr" lang="ru" style="font-size:11pt;"><span style="font-family:Roboto;">. Ойрх Дорнодын геополитикийн харилцаанд томоохон эргэлт гарсныг энэ алхам харуулж байна хэмээн олон улсын хэвлэлүүд дүгнэжээ</span></span><span dir="ltr" lang="mn" style="font-size:11pt;"><span style="font-family:Roboto;">. </span></span></span></span></p></div>]]></turbo:content>
</item><item turbo="true">
<turbo:extendedHtml>true</turbo:extendedHtml>
<link>https://tonshuul.mn/index.php?newsid=176</link>
<author>ahiimaa</author>
<category>Онцлох мэдээ / Матрын булан</category>
<pubDate>Tue, 25 Aug 2026 16:34:44 +0800</pubDate>
<turbo:content><![CDATA[<p style="padding:0px;margin:0px 0px 10px;color:rgb(51,51,51);font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Tahoma, Arial, sans-serif;font-size:15px;font-style:normal;font-weight:400;letter-spacing:normal;text-align:justify;text-indent:0px;text-transform:none;word-spacing:0px;white-space:normal;float:left;width:793.5px;"><img src="https://ergelt.mn/upload/images/orig/2025/11/04/1addf3346e256aabb132a7eabd94ede8.jpg" style="padding:1px;border:1px solid rgb(204,204,204);max-width:100%;max-height:100%;" class="fr-fil fr-dii" alt=""></p><p style="padding:0px;margin:0px 0px 10px;color:rgb(51,51,51);font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Tahoma, Arial, sans-serif;font-size:15px;font-style:normal;font-weight:400;letter-spacing:normal;text-align:justify;text-indent:0px;text-transform:none;word-spacing:0px;white-space:normal;"><span style="padding:0px;margin:0px;font-size:16px;"> Соёлын сайд Ч.Номинтой ана мана, ач тач үзэлцэж, 18 тэрбум төгрөгийн соёлын ваучерыг эсэргүүцснээр Жудагийн Баярмаа гэх гишүүн УИХ-д орж ирснээ зарлаж, олны анхааралд орж байлаа. Гэвч үнэн хэрэг дээрээ Ж.Баярмаа эсэргүүцэж байсан 18 тэрбумын төсвөө батлагдахад “Кноп ажиллаагүй” гэх шалтгаанаар дэмжсэн санал өгсөн. Ийн нэг төсөл дээр “хоёр нүүр” гаргасан Ж.Баярмаагийн үнэн төрх чухам аль нь юм бэ гэдгийг олон нийт тааж ядаад хоцорсон. </span><span style="padding:0px;margin:0px;font-size:16px;">Ж.Баярмаа Увс аймгийн харьяат. Улаанбаатар хотод төрж өссөн ч аав, ээж нь Сэлэнгэ аймагт суурьшсанаар Сэлэнгэ аймгийн Ерөө сумын 10 жилийн сургуулийг дүүргэсэн байдаг. 1995 онд тухайн үеийн Гадаад харилцааны дээд сургуулийг орчуулагчаар төгссөн. Сүүлд МУИС-д эрх зүйчээр суралцаж, Японд мэргэжил дээшлүүлсэн. Мөн намтартаа МУИС-д эдийн засагчаар суралцсан гэж бичсэн байдаг. </span></p><p style="padding:0px;margin:0px 0px 10px;color:rgb(51,51,51);font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Tahoma, Arial, sans-serif;font-size:15px;font-style:normal;font-weight:400;letter-spacing:normal;text-align:justify;text-indent:0px;text-transform:none;word-spacing:0px;white-space:normal;"><span style="padding:0px;margin:0px;font-size:16px;"> Ж.Баярмаа МҮАН-ын дэргэдэх “Шинэ-Үе” залуучуудын байгууллагад орж улс төрийн гараагаа эхлүүлсэн ч АН-ын залуучуудын байгуулж байсан “Од” фракцынхны нэг нь тэр. УИХ-ын гишүүн асан З.Нарантуяагийн туслахаар ажиллаж байсан түүнийг сүүлд Сангийн сайд асан С.Баярцогтын фракцад “урвасан” гэдэг. Тиймдээ ч АН-ын жагсаалтын зургадугаарт эрэмбэлэгдэж, Засгийн газрын эсрэг хүчтэй дуугарахад нь ар тал нь болдог гэх яриа Саарал ордныхон дунд бий. </span><span style="padding:0px;margin:0px;font-size:16px;">Ж.Баярмаа хөрөнгө орлогын хувьд өөрөө жилийн 10 сая төгрөгийн орлоготой, гэр бүлийн орлого нь 420 сая, 3.2 тэрбум төгрөгийн орон сууцтай, 600 сая төгрөгийн үнэлгээ бүхий газартай, 150 сая төгрөгийн хадгаламжтай гэж мэдүүлсэн байдаг. </span></p><p style="padding:0px;margin:0px 0px 10px;color:rgb(51,51,51);font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Tahoma, Arial, sans-serif;font-size:15px;font-style:normal;font-weight:400;letter-spacing:normal;text-align:justify;text-indent:0px;text-transform:none;word-spacing:0px;white-space:normal;"><span style="padding:0px;margin:0px;font-size:16px;"><img alt="" src="https://ergelt.mn/upload/images/92a2e747-f724-48ff-9516-3d2c979bec62.jpg" style="padding:1px;border:1px solid rgb(204,204,204);max-width:100%;max-height:100%;width:793.5px;" class="fr-fil fr-dii"></span></p><h4 style="padding:15px;margin:10px 0px;font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Tahoma, Arial, sans-serif;font-weight:500;line-height:1.55;color:rgb(255,255,255);font-size:16px;float:left;width:793.5px;border-left:5px solid rgb(199,26,26);background-color:rgb(42,83,111);font-style:normal;letter-spacing:normal;text-indent:0px;text-transform:none;word-spacing:0px;white-space:normal;text-align:center;"><span style="padding:0px;margin:0px;font-size:16px;">Ж.БАЯРМААГИЙН НӨХӨР Я.ГАНСҮХ “ГАНГА-ИЛД” ХХК-ААРАА ДАРХАН ЦААЗАТ БОГДХАН УУЛАНД ГАЗАР АВСАН УУ</span></h4><p style="padding:0px;margin:0px 0px 10px;color:rgb(51,51,51);font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Tahoma, Arial, sans-serif;font-size:15px;font-style:normal;font-weight:400;letter-spacing:normal;text-align:justify;text-indent:0px;text-transform:none;word-spacing:0px;white-space:normal;"><span style="padding:0px;margin:0px;font-size:16px;"> Ж.Баярмаагийн улс төрийн гол “менежер” нь түүний нөхөр Ядамсүрэнгийн Гансүх. Говь-Алтай аймгийн Баян-Уул сумын уугуул, улс төр судлаач мэргэжилтэй нэгэн. Я.Гансүхийн хувьд Ерөнхий сайд асан С.Наранцацралт агсны зөвлөхөөс эхлээд Эрчим хүчний сайд асан М.Сономпил тэргүүтэй АН-ын улстөрчдийн сонгуулийн менежер, зөвлөхөөр ажиллаж ирсэн арвин туршлагатай. Мөн АН-ын “Од” клубыг үүсгэн байгуулагчдын нэг аж.</span></p><p style="padding:0px;margin:0px 0px 10px;color:rgb(51,51,51);font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Tahoma, Arial, sans-serif;font-size:15px;font-style:normal;font-weight:400;letter-spacing:normal;text-align:justify;text-indent:0px;text-transform:none;word-spacing:0px;white-space:normal;"><span style="padding:0px;margin:0px;font-size:16px;"> Бизнесийн тухайд Ж.Баярмаа 2019 онд “Хатан ээжийн өргөө” ХХК, “Ганга-Илд” ХХК, “ДЦС Капитал” ХХК, “Шинэ зууны энерги” ХХК, “ММС трэйд” ХХК-д хувь эзэмшдэг гэж хөрөнгө орлоготоо мэдүүлж байж. Гэхдээ 2023 онд нэг ч компанид бүртгэлгүй гэж хөрөнгө орлогоо мэдүүлсэн байдаг. Харин түүний хувь эзэмшдэг байсан гэх “Ганга-Илд” ХХК-ийг өдгөө түүний нөхөр Я.Гансүх Ц.Үлэмжбаяр гэгчтэй хамтран эзэмшдэг болжээ. Улмаар УИХ-ын гишүүн Ж.Баярмаагийн нөхөр Я.Гансүх “Ганга-Илд” ХХК-аараа дамжуулж 2015 онд Хан-Уул дүүргийн IV хороо, Богдхан уулын Дархан цаазат газрын хязгаарлалтын бүсэд аялал жуулчлалын бааз байгуулна хэмээн байгаль орчны үнэлгээ хийлгэж байжээ. Угтаа бол Дархан цаазат Богдхан уулын орчимд аялал жуулчлалын бааз байгуулах нэрээр газар эзэмшиж, хаус хотхон цэцэглүүлдэг жишгээр Ж.Баярмаагийн нөхөр Я.Гансүх газар эзэмшсэн гэсэн үг. Түүнчлэн Ядамсүрэнгийн Гансүх нь “Шинэ Зуун Энержи” компанийн эзэмшигч. Тус компани нь Завхан аймгийн Түдэвтэй сумын эрчим хүчийг хангадаг станцтай. Ингээд үзвэл, гишүүн Ж.Баярмаагийн 2025 оны төсвийг батлах үеэр эрчим хүчний асуудлыг хамгийн их ярьж, шүүмжилж байсан нь чин үнэн эсвэл санамсаргүй тохиолдол биш байсан гэсэн үг. </span></p><p style="padding:0px;margin:0px 0px 10px;color:rgb(51,51,51);font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Tahoma, Arial, sans-serif;font-size:15px;font-style:normal;font-weight:400;letter-spacing:normal;text-align:justify;text-indent:0px;text-transform:none;word-spacing:0px;white-space:normal;"><span style="padding:0px;margin:0px;font-size:16px;"><img alt="" src="https://ergelt.mn/upload/images/aa687b41-74d0-4357-af26-d59d8fd04089.jpg" style="padding:1px;border:1px solid rgb(204,204,204);max-width:100%;max-height:100%;width:793.5px;" class="fr-fil fr-dii"></span></p><p style="padding:0px;margin:0px 0px 10px;color:rgb(51,51,51);font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Tahoma, Arial, sans-serif;font-size:15px;font-style:normal;font-weight:400;letter-spacing:normal;text-align:justify;text-indent:0px;text-transform:none;word-spacing:0px;white-space:normal;"><span style="padding:0px;margin:0px;font-size:16px;"><img alt="" src="https://ergelt.mn/upload/images/f40017a5-11af-4d71-aa40-095fcbd00c0d.jpg" style="padding:1px;border:1px solid rgb(204,204,204);max-width:100%;max-height:100%;width:793.5px;" class="fr-fil fr-dii"></span></p><h4 style="padding:15px;margin:10px 0px;font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Tahoma, Arial, sans-serif;font-weight:500;line-height:1.55;color:rgb(255,255,255);font-size:16px;float:left;width:793.5px;border-left:5px solid rgb(199,26,26);background-color:rgb(42,83,111);font-style:normal;letter-spacing:normal;text-indent:0px;text-transform:none;word-spacing:0px;white-space:normal;text-align:center;"><span style="padding:0px;margin:0px;font-size:16px;">ХАДГАЛАМЖ ЗЭЭЛИЙН ХОРШООГООР АЛДАРШСАН АХ НАРЫНХ НЬ БАРИЛГЫН БИЗНЕС</span></h4><p style="padding:0px;margin:0px 0px 10px;color:rgb(51,51,51);font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Tahoma, Arial, sans-serif;font-size:15px;font-style:normal;font-weight:400;letter-spacing:normal;text-align:justify;text-indent:0px;text-transform:none;word-spacing:0px;white-space:normal;"><span style="padding:0px;margin:0px;font-size:16px;"> Ж.Баярмаа өөрийгөө “Би жирийн нэг багш айлын хүүхэд. Миний аав, ээж хоёул багш. Аав минь “Шударга Жудаг” хэмээн олонд танигдсан. Аав минь боловсролын системийг шүүмжилдэг байсан учраас хөдөө, орон нутаг руу томилчихдог байлаа” хэмээн хэд хэдэн ярилцлагадаа онцолсон байдаг. Өөрийнхөө хичээл зүтгэлээр өдийг хүрсэн гэх имиж бүрдүүлж, улс төрийн “пиар”-аа хийж ирсэн Ж.Баярмаа “Глоб Кредит”-ийн гэж алдаршсан Жудагийн Мэндбаярын төрсөн дүү. Угтаа бол Ж.Мэндбаяр нь 2006 онд Хадгаламж зээлийн хоршоогоор олон иргэнийг залилсан хэрэгт холбогдож, “аавын хаалга” татсан алдартай нэгэн. Тухайн үед Ж.Мэндбаяр “Глоб Кредит” хадгаламж зээлийн хоршоог ах дүү нартайгаа хамтран байгуулж, дампуурахад нь 11.7 тэрбум төгрөгийн хэрэгт холбогдож, 10 жилийн ял сонсож байлаа. </span></p><p style="padding:0px;margin:0px 0px 10px;color:rgb(51,51,51);font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Tahoma, Arial, sans-serif;font-size:15px;font-style:normal;font-weight:400;letter-spacing:normal;text-align:justify;text-indent:0px;text-transform:none;word-spacing:0px;white-space:normal;"><span style="padding:0px;margin:0px;font-size:16px;"> Хэдийгээр хадгаламж зээлийн хоршоо нь дампуурч, Ж.Баярмаагийн ах Ж.Мэндбаяр хуулийн хариуцлага хүлээсэн ч “Глоб кредит” компанийн охин компаниудынх нь бизнес цэцэглэж, өдгөө Ж.Баярмаагийн ах нар Монголын барилгын салбарын тодорхой хувийг “базаж” байгаа билээ. </span><span style="padding:0px;margin:0px;font-size:16px;">Тухайбал, Ж.Баярмаагийн төрсөн ах Жудагийн Энхбаяр “Глоб-Интернэшнл” ХХК, “Говь-Яшилт” гэх компанитай. Мөн түүний эхнэр Нармандахын Энх-Амгалан нь “Арвин-Үржих”, “Өндөр хурд алт” ХХК-ийн эзэмшигч. Мөн Н.Энх-Амгалан нь Бадрахын Энхболд, Цэвээний Баттулга нартай “Юу Би Эм Кэй сервис” компанийг хамтран эзэмшдэг. Тус компани нь “Виннер” төслийн хүрээнд 2019 онд Модны хоёрт 30 айлын орон сууц, 2021 онд Нисэхэд 120 айлын орон сууц, 2022 онд Зайсанд 120 айлын орон сууц барьж, ашиглалтад оруулсан байдаг. Тэгвэл одоо Бадрахын Энхболдын нэр дээр бүртгэлтэй “Виннер констракшн” ХХК нь Хан-Уул дүүргийн XXI хороо, Буянт-Ухаа спорт цогцолборын баруун урд “Winner castle” гэх 770 айлын орон сууцны хотхоныг барьж байгаа аж. Хэдийгээр “Winner castle” хотхоныг барьж байгаа “Виннер констракшн” ХХК нь Б.Энхболдын нэр дээр бүртгэлтэй ч Ж.Баярмаагийн бэр эгч Н.Энх-Амгалан гол эзэн нь. Тиймдээ ч Н.Энх-Амгалан барилгын борлуулалтын ажлыг нь төрсөн дүү Н.Энх-Отгондоо нь хариуцуулсан байна.</span></p><p style="padding:0px;margin:0px 0px 10px;color:rgb(51,51,51);font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Tahoma, Arial, sans-serif;font-size:15px;font-style:normal;font-weight:400;letter-spacing:normal;text-align:justify;text-indent:0px;text-transform:none;word-spacing:0px;white-space:normal;"><span style="padding:0px;margin:0px;font-size:16px;"> Харин том ах Ж.Мэндбаяр нь “Туул менежмент” ХХК-ийг 2017 онд үүсгэн байгуулсан. Тус компанийн хувь эзэмшигчээр “Өнөр хаус” ХХК бүртгэлтэй. “Өнөр хаус” ХХК-ийг Ж.Мэндбаярын хүү М.Өнөрбаяр үүсгэн байгуулсан. Тус компани нь үл хөдлөх, хөрөнгө зуучлалын чиглэлээр үйл ажиллагаа явуулж байгаад сүүлд телевизийн контент боловсруулах, борлуулах мөн бизнесийн төсөл боловсруулах, хэрэгжүүлэх чиглэлээр үйл ажиллагаа явуулах болсон байна. </span></p><p style="padding:0px;margin:0px 0px 10px;color:rgb(51,51,51);font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Tahoma, Arial, sans-serif;font-size:15px;font-style:normal;font-weight:400;letter-spacing:normal;text-align:justify;text-indent:0px;text-transform:none;word-spacing:0px;white-space:normal;"><span style="padding:0px;margin:0px;font-size:16px;"> Ийн шударга үнэнч, эгэл боргилын дүрээр олонд танигдахыг хичээж буй Ж.Баярмаа нь үнэндээ улс төрд “том” артай, бизнесийн салбарт хөлөө олчихсон нэгэн гэдгийг дээрх баримтууд хангалттай хэлнэ. Дашрамд сонирхуулахад, Ж.Баярмаагийн төрсөн ах Ж.Мэндбаяр “Хадгаламж зээлийн хоршоо дампуурсан нь төрийн оролцоотой. Мөн бидний хөрөнгийг үнэгүйдүүлж, завшсан” хэмээн хэвлэлд олон удаа ярьж байсан. Тэгэхээр дүү Ж.Баярмаа нь улс төрд ахан дүүсийнхээ санхүүгийн шархыг нөхөх, ар гэрийнхээ бизнесийг томруулахаар зүтгэж байхыг ч үгүйсгэх аргагүй юм.</span></p><p style="padding:0px;margin:0px 0px 10px;color:rgb(51,51,51);font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Tahoma, Arial, sans-serif;font-size:15px;font-style:normal;font-weight:400;letter-spacing:normal;text-align:justify;text-indent:0px;text-transform:none;word-spacing:0px;white-space:normal;"><span style="padding:0px;margin:0px;font-size:16px;"><img alt="" src="https://ergelt.mn/upload/images/8e909e11-5138-4372-a2d0-f6f47f48e724.jpg" style="padding:1px;border:1px solid rgb(204,204,204);max-width:100%;max-height:100%;width:793.5px;" class="fr-fil fr-dii"></span></p><div style="padding:0px;margin:0px;color:rgb(51,51,51);font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Tahoma, Arial, sans-serif;font-size:15px;font-style:normal;font-weight:400;letter-spacing:normal;text-align:justify;text-indent:0px;text-transform:none;word-spacing:0px;white-space:normal;"><img alt="" src="https://ergelt.mn/upload/images/9d7e2e6c-339f-4b94-b4ea-d40382feb28d.jpg" style="padding:1px;border:1px solid rgb(204,204,204);max-width:100%;max-height:100%;width:793.5px;" class="fr-fil fr-dii"></div><div style="padding:0px;margin:0px;color:rgb(51,51,51);font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Tahoma, Arial, sans-serif;font-size:15px;font-style:normal;font-weight:400;letter-spacing:normal;text-align:justify;text-indent:0px;text-transform:none;word-spacing:0px;white-space:normal;"><img alt="" src="https://ergelt.mn/upload/images/0044349a-c4ad-4836-9be1-4b26002a7092.jpg" style="padding:1px;border:1px solid rgb(204,204,204);max-width:100%;max-height:100%;width:793.5px;" class="fr-fil fr-dii"></div><table border="0" cellpadding="0" cellspacing="0" style="padding:0px;margin:0px;border-spacing:0px;border-collapse:collapse;background-color:transparent;color:rgb(51,51,51);font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Tahoma, Arial, sans-serif;font-size:15px;font-style:normal;font-weight:400;letter-spacing:normal;text-align:justify;text-transform:none;word-spacing:0px;white-space:normal;" width="100%"><tbody style="padding:0px;margin:0px;"><tr style="padding:0px;margin:0px;"><td style="padding:0px;margin:0px;" valign="middle"><strong style="padding:0px 20px 0px 0px;margin:0px;font-weight:bold;float:right;">ШУДАРГЫН ДҮРТЭЙ Ч ШУДАРГА БИШ Ж.БАЯРМАА</strong></td></tr></tbody></table>]]></turbo:content>
</item><item turbo="true">
<turbo:extendedHtml>true</turbo:extendedHtml>
<link>https://tonshuul.mn/index.php?newsid=175</link>
<author>ahiimaa</author>
<category>Vip зочин</category>
<pubDate>Mon, 10 Aug 2026 14:16:01 +0800</pubDate>
<turbo:content><![CDATA[<div style="max-width:100%;height:auto;margin-bottom:21px;width:809.987px;text-align:center;color:rgb(102,102,102);font-family:Roboto;font-size:14px;font-style:normal;font-weight:400;letter-spacing:normal;text-indent:0px;text-transform:none;word-spacing:0px;white-space:normal;background-color:rgb(255,255,255);"><div style="position:relative;width:auto;height:499.987px;text-align:center;display:inline-block;"><a href="https://news.mn/wp-content/uploads/2026/08/B.Solongoo.jpg" style="color:rgb(153,153,153);text-decoration:none;display:block;" title="Б.Солонгоо: Монгол Улс “Рио тинто”-гоос нөхөн төлбөр шаардах ёстой" rel="external noopener"><img width="810" height="500" src="https://news.mn/wp-content/uploads/2026/08/B.Solongoo-810x500.jpg" alt="Б.Солонгоо: Монгол Улс “Рио тинто”-гоос нөхөн төлбөр шаардах ёстой" srcset="https://news.mn/wp-content/uploads/2026/08/B.Solongoo-810x500.jpg 810w, https://news.mn/wp-content/uploads/2026/08/B.Solongoo-100x63.jpg 100w, https://news.mn/wp-content/uploads/2026/08/B.Solongoo-120x75.jpg 120w, https://news.mn/wp-content/uploads/2026/08/B.Solongoo-60x37.jpg 60w" sizes="(max-width: 810px) 100vw, 810px" style="max-width:100%;height:auto;" class="fr-fic fr-dii"></a></div></div><div style="color:rgb(51,51,51);text-align:justify;margin-bottom:40px;font-size:16px;font-weight:400;line-height:28px;font-family:Roboto;font-style:normal;letter-spacing:normal;text-indent:0px;text-transform:none;word-spacing:0px;white-space:normal;background-color:rgb(255,255,255);"><div><p style="margin:0px 0px 12px;text-align:center;"><span style="color:rgb(0,0,255);"><strong style="font-weight:700;">Хууль зүй, дотоод хэргийн дэд сайд асан Б.Солонгоотой Оюутолгой төслийн эргэн тойронд ярилцлаа. </strong></span></p><hr style="overflow:visible;text-align:inherit;margin:20px 0px;border-width:1px 0px 0px;border-style:solid none none;border-color:rgb(229,229,229);"><p style="margin:0px 0px 12px;"><strong style="font-weight:700;">-“Рио тинто” компани хөрөнгө оруулагчдадаа Оюутолгой төсөлтэй худал мэдээлэл өгсөн гэдэг нь батлагдаж, хувьцаа эзэмшигчдэдээ нөхөн төлбөр өгөх болсон талаар мэдээлэл гарсан. Энэ нөхцөл байдал Монгол Улсын Засгийн газар "Рио тинто" компани Оюутолгойн асуудлаар хэлэлцээнд давуу байдал авчрах боломжтой юу?</strong></p><p style="margin:0px 0px 12px;">-Мэдээж, Засгийн газарт давуу байдал авчирна. “Рио тинто” компани одоогийн байдлаар Оюутолгой төслийн гүний уурхайн бүтээн байгуулалтын асуудлаас болж АНУ, Канад улс дахь жижиг хувьцаа эзэмшигчдэд нөхөн төлбөр өгөх болоод байна. Хэдхэн хоногийн өмнө Канад улсын шүүхэд жижиг хувьцаа эзэмшигчид нэхэмжлэл гаргасны дагуу “Рио тинто” компани 22 сая канад долларын нөхөн төлбөр төлөхөөр болсон мэдээлэл гарлаа. АНУ-ын Нью-Йорк мужийн шүүх мөн 2025 оны арваннэгдүгээр сард Петвотер тэргүүтэй жижиг хувьцаа эзэмшигчдэд “Рио тинто” компани 138.9 сая ам.долларын нөхөн төлбөр өгөхөөр тохиролцсоныг баталгаажуулсан. Жижиг хувьцаа эзэмшигчид нөхөн төлбөр авч байгаа шалтгаан нь ерөөсөө л Оюутолгой төсөлтэй холбоотой. Оюутолгой төслийн гүний уурхайн бүтээн байгуулалтын нөхцөл байдлын талаар “Рио тинто” компани үнэн бодитой мэдээллийг цаг хугацаанд нь хөрөнгө оруулагчдадаа өгөөгүй, худал ярьснаас болсон хэрэг.</p><blockquote style="margin:30px 0px;font-size:20px;line-height:28px;font-style:italic;color:rgb(51,51,51);position:relative;padding:3px 30px 7px;border-left:3px solid rgb(237,30,43);"><p style="margin:0px 0px 12px;">“Рио тинто” компани жижиг хувьцаа эзэмшигчидтэйгээ нөхөн төлбөр өгөхөөр тохиролцож буй нь өөрөө асуудал байсныг харуулж байна. Огт асуудалгүй, үнэн бодит мэдээлэл өгч байсан бол хэдэн арван сая ам.долларын нөхөн төлбөр сайн дураараа төлөхгүй шүү дээ.</p></blockquote><p style="margin:0px 0px 12px;">Энэ жишгээр манай улс ч гэсэн нөхөн төлбөр нэхэмжлэх бүрэн боломжтой, шаардах ёстой юм. Засгийн газрын Ажлын хэсэг энэ асуудлыг судалж, “Рио тинто” компаниас тайлбар заавал авч, яриа хэлэлцээндээ давуу байдал бий болгох ёстой. Нөгөө талаар Оюутолгой төслийн нөхцөл байдлын талаар “Рио тинто” үнэн бодит мэдээлэл өгч байгаа эсэхийг ч нягталж, “Рио тинто”-гоос мэдээлэл, тайлбар шаардах нь яриа хэлэлцээнд чухал ач холбогдолтой. Хэрэв Засгийн газрын Ажлын хэсэг энэ ажлыг хийхгүй, шаардлага гаргахгүй байвал улсынхаа эрх ашгийг огоорсон, маш том эс үйлдэл болно.</p><p style="margin:0px 0px 12px;"><strong style="font-weight:700;">-Өмнө нь ч гэсэн “Рио тинто”, “Туркойс хилл ресурс” компаниудын жижиг хувьцаа эзэмшигчид гүний уурхайн бүтээн байгуулалтын асуудлаар шүгэл үлээж байсан. Тэд хэд хэдэн удаагийн маргаандаа ялалт байгуулсан байдаг. Та бүхэн тэдэнтэй хамтран ажилласан байсан байх аа. Энэ талаар уншигчдад мэдээлэл өгөхгүй юу?</strong></p><p style="margin:0px 0px 12px;">-Оюутолгой төслийн хоёр дахь үе шат буюу гүний уурхайн бүтээн байгуулалттай холбоотой эргэлзээтэй мэдээлэл 2020 оноос эхлэн гарч байсан. “Рио тинто” компани анх 2019 оны долоодугаар сард гүний уурхайн бүтээн байгуулалтын капитал зардал 1.9 тэрбум ам.доллароор нэмэгдэж, ашиглалтад орох хугацаа хоёр жилээр хойшилж буй талаар мэдэгдсэн. Үүний шалтгааныг геотехникийн буюу газрын доорх геологийн нөхцөлөөс боллоо гэж тайлбарлаж байсан. Харин олон улсын хэвлэлээр “Рио тинто”-д ажиллаж байсан зөвлөхүүд шүгэл үлээж, компаниас худал мэдээлэл өгч байгаа талаар олон нийтэд хандсан. Тухайн үед Засгийн газрын Ажлын хэсэг шүгэл үлээгчидтэй холбогдож мэдээлэл авч, хамтран ажиллаж байсан. Их Британи улсын иргэд Ричард Боули, Маурис Даффи нар 2021 оны наймдугаар сард Монгол Улсад ирж, Ажлын хэсгийн гишүүд, төрийн байгууллагуудын төлөөлөлтэй уулзаж байсан. Шүгэл үлээгчдийн өгсөн зөвлөгөөний дагуу бид Оюутолгой төслийн гүний уурхайн бүтээн байгуулалтын зардал хэтэрсэн, хугацаа хэтэрсэн шалтгаан, нөхцөлийг судалж дүгнэлт гаргуулах шаардлагыг “Рио тинто” компанид тавьж, хөндлөнгийн шинжээчдийн дүгнэлт гаргуулж байлаа.</p><blockquote style="margin:30px 0px;font-size:20px;line-height:28px;font-style:italic;color:rgb(51,51,51);position:relative;padding:3px 30px 7px;border-left:3px solid rgb(237,30,43);"><p style="margin:0px 0px 12px;">Шинжээчдийн дүгнэлтээр зардал хэтэрч, хугацаа хойшилсон нь “Рио тинто” компанийн менежментийн алдаа, удирдлагын болон худалдан авалтын буруу шийдвэрээс болсныг нотолсон. Үргэлжлүүлээд зардлын аудит хийх зөвлөмж гарч байсан. Харамсалтай нь “Рио тинто” компани энэ ажилд маш хойрго хандаж, хөндлөнгийн аудит оруулах асуудал үндсэндээ замхарч байна.</p></blockquote><p style="margin:0px 0px 12px;">2020-2021 онд Засгийн газрын Ажлын хэсэг энэ асуудалд анхаарал хандуулан ажиллаж байхад Оюутолгой төслийн 66 хувийг эзэмшдэг, Нью-Йорк, Торонтогийн хөрөнгийн биржид бүртгэлтэй “Туркойс хилл ресурс” компанийн жижиг хувьцаа эзэмшигчид мөн гомдол, нэхэмжлэл гаргаж байсан. Жижиг хувьцаа эзэмшигчдийн тавьж байсан асуудлыг тухайн үед Монгол Улсын Засгийн газар ч хөндөж, “Рио тинто”-гоос тайлбар, мэдээлэл шаардаж байсан. “Рио тинто”-гийн бидэнд өгөхгүй байсан мэдээллийг бид шүгэл үлээгчдээс авч байсан гэсэн үг. Энэ бол маш ноцтой асуудал юм. “Рио тинто” компани Оюутолгой төслийн менежментийг хэрэгжүүлдэг, Оюутолгой компанийн гүйцэтгэх удирдлагын шийдвэрийг бие даан гаргадаг. Их хэмжээний менежментийн төлбөр ч үүний хариуд авдаг. Үүнтэй харьцуулахад хангалттай хариуцлагатай ажиллаж, Монгол Улсын Засгийн газар болон олон нийтэд үнэн бодитой мэдээлэл өгч байсан уу гэвэл 2018-2020 онуудад худал ярьж байсныг бид тухайн үед нотолж байсан. Энэ нь 2021-2022 оны яриа хэлэлцээнд томоохон хөшүүрэг болж өгсөн. Оюутолгой компани дахь төрийн эзэмшлийн 34 хувьд ногдох, хуримтлагдаад байсан 2.3 тэрбум ам.долларын өрийг бүрэн тэглүүлсэн яриа хэлэлцээний үр дүн ч үүнтэй холбоотой. Бид үргэлжлүүлж энэ асуудлыг судалж, зардлын аудит оруулах шаардлагыг тавьж байсан боловч одоо болтол үр дүн гараагүй байна. Харамсалтай нь сүүлийн хэдэн сар Засгийн газрын Ажлын хэсэг шүгэл үлээгчидтэй хамтарч ажиллаж байсныг буруугаар тайлбарлаж, мушгин гуйвуулж, мөнгө угаасан зэрэг худал мэдээлэл тараах болсон нь харамсалтай. Тухайн үед холбогдох хууль тогтоомжийн дагуу шийдвэр гараад л хамтарч ажилласан. Биднийг шүгэл үлээгчидтэй хамтарч ажиллаж байгааг мэдээд “Рио тинто” маш их дургүйцэж, эсэргүүцлээ илэрхийлж байсан. Үргэлжлүүлэн хамтран ажиллах боломжийг ч хаасан болов уу.</p><p style="margin:0px 0px 12px;text-align:center;"><span style="color:rgb(0,0,255);"><strong style="font-weight:700;">БИД БАЯЛГАА АШИГЛУУЛААД ЗЭЭЛ, ЗЭЭЛИЙН ХҮҮ ТӨЛӨХ Л САНХҮҮГИЙН МӨЛЖЛӨГ ҮРГЭЛЖИЛНЭ</strong></span></p><p style="margin:0px 0px 12px;"><strong style="font-weight:700;">-Оюутолгойн хэлэлцээрийн ажлын хэсэгт удаан хугацаанд ажилласан албан тушаалтны хувьд Засгийн газрын энэ удаагийн хэлэлцээрийн үр дүнг хэрхэн дүгнэж байгаа вэ?</strong></p><p style="margin:0px 0px 12px;">-Баяр наадмын өмнө Засгийн газрын Ажлын хэсэг Оюутолгой компаниас “Рио тинто”-д төлөх хувь нийлүүлэгчдийн зээлийн хүүг 2.5 хувиар бууруулж чадлаа гэх мэдэгдлийг хийсэн. Ингэж зээлийн хүү буурснаар Оюутолгой компани өдөрт 15 тэрбум төгрөгийг зээлийн хүүнд төлөхөөр байсан бол энэ дүн 10 тэрбум болж буурсан талаар мөн мэдээлэл өгсөн. Хувь нийлүүлэгчдийн зээлийн хүүг 2.5 хувиар бууруулсан нь сайшаалтай. Гэвч Монгол Улсад ирэх үр өгөөжийг дорвитой нэмэгдүүлэхгүй. Ногдол ашиг авах хугацааг урагшлуулах, бодитоор үр өгөөж хэрхэн нэмэгдэх нь ч тодорхойгүй байна. Ер нь бол Оюутолгой компанийн санхүүжилтийн бүтцийг аваад үзэхээр 20 орчим тэрбум ам.долларын өртэй байна. Монгол Улсын нийт гадаад өрийн 50 хувийг эзэлж байна. Яагаад ийм их өртэй болов гэхээр дээр дурдсан гүний уурхайн ажлаа хугацаанд нь дуусгаж чадаагүй, зардал 2 тэрбум ам.доллароор хэтрүүлснээс болсон. Гүний уурхай хугацаандаа ашиглалтад ороогүй учраас Оюутолгой компанийн мөнгөн урсгал хойшилж, авсан зээлийн эргэн төлөх хугацааг сунгах шаардлагатай болсон. Нийт 2 тэрбум ам.долларын нэмэлт зардлыг мөн санхүүжүүлэхийн тулд дахиад л зээл авсан. “Рио тинто” компанид төлөх хувь нийлүүлэгчдийн зээлд хуримтлагдсан хүү өнөөдөр анх олгосон зээлээс давж, 7 тэрбум ам.доллар аль хэдийн хүрсэн.</p><blockquote style="margin:30px 0px;font-size:20px;line-height:28px;font-style:italic;color:rgb(51,51,51);position:relative;padding:3px 30px 7px;border-left:3px solid rgb(237,30,43);"><p style="margin:0px 0px 12px;">“Рио тинто” Оюутолгой компанийн менежментийг хэрэгжүүлдгийн хувьд ажлаа хугацаандаа дуусгаж чадаагүй, зардал хэтрүүлсэн хариуцлагыг хүлээх ёстой. Хуримтлагдаад байгаа хүүг хүчингүй болгох ёстой. Ингэж байж бодитой үр дүн гарна. Хувь нийлүүлэгчдийн зээлийн хүүг тооцох аргачлалыг ч өөрчлөх ёстой. Улирал бүр хүүгээс хүү тооцож, нийлмэл хүүгийн аргачлал ашиглаад байгаа учраас Оюутолгой компани өрөнд баригдаад байна.</p></blockquote><p style="margin:0px 0px 12px;">Олсон орлогоороо энэ их хуримтлагдсан хүүг төлнө гэвэл Монгол Улсад энэ төсөл ямар ч ашиггүй. Бид баялгаа ашиглуулаад зээл, зээлийн хүү төлөх л санхүүгийн мөлжлөг үргэлжилнэ. “Рио тинто”компанитай хариуцлагын асуудал зайлшгүй ярих ёстой. “Рио тинто” манай улсаас урьтаж ашиг хийхийн тулд л өндөр хүүтэй зээлийн санхүүжилтийн схем ашиглаад байна шүү дээ. Тэгэхээр баяр наадмын өмнө зээлийн хүү бууруулсан яриа хэлэлцээний үр дүн гарсан нь сайшаалтай ч бодитоор асуудлыг шийдэхгүй, косметик засвар төдий л үр дүн гарсан.</p><p style="margin:0px 0px 12px;">“Рио тинто” компанид төлөх менежментийн төлбөрийг хоёр дахин бууруулсан гэх яриа хэлэлцээний үр дүн мөн л суурь асуудлыг шийдээгүй, өнгөц төдий л үр дүн юм. Учир нь менежментийн төлбөрийн хэмжээг бууруулсан гэж байгаа боловч зардлаас хувь тооцож менежментийн төлбөр авдаг аргачлал хэвээрээ. Уг нь бид Оюутолгой компанийг үр ашигтай ажиллуулж, хувьцаа эзэмшигчдэд ногдол ашиг хуваарилснаар “Рио тинто”-гийн ажлын үр дүнг дүгнэж, менежментийн төлбөр төлдөг зарчим руу шилжих ёстой. Оюутолгой төслийн суурь гэрээнүүдэд хариуцлагын асуудлыг огт тусгаагүй. “Рио тинто” компани сайн ажиллаж байгаа эсэхийг дүгнэх механизм байхгүй. Тийм ч учраас зардал их хэмжээгээр хэтрүүлж, худлаа ярьсан нь нотлогдоод байхад л бид яаж ч чадахгүй суугаад байна шүү дээ. Гэтэл Оюутолгойн асуудлаар гадаадын жижиг хөрөнгө оруулагчид “Рио тинто”-г шүүхэд өгөөд нөхөн төлбөр аваад байдаг. Бид л дүлий дүмбэ байгаад байгаа нь эмгэнэлтэй.</p><p style="margin:0px 0px 12px;"><strong style="font-weight:700;">-Тухайлбал, Засгийн газар хамгийн сүүлд энэ 2026 онд Оюутолгойгоос ногдол ашиг хүртэхээр болсон гэдгийг зарласан. Энэ боломжтой юу. Өмнө нь энэ талаар тооцоолол гарч байсан уу?</strong></p><p style="margin:0px 0px 12px;">-Бид 2026 онд Оюутолгой төслөөс ногдол ашиг авах бүрэн боломжтой. Учир нь зэсийн үнэ түүхэн дээд хэмжээнд байна. Оюутолгой төслийн гүний уурхай ашиглалтад орж олборлолт нэмэгдсэнээс шалтгаалж орлого, ашиг нь эрс өссөн. Ер нь 2025 оноос ашигтай ажиллаж эхэлсэн. Оюутолгой компани 2026 онд нийт 8 тэрбум гаруй ам.долларын орлого олж, ногдол ашиг тарааж болох чөлөөт мөнгөн урсгал нь 5.2 тэрбум ам.доллар байх тооцооллыг олон улсын шинжээчид хийсэн. Бид Оюутолгой компанид 34 хувь зэмшдэг. Нийт 5 тэрбум ам.долларын ногдол ашиг хуваарилахад, манай 34 хувьд ногдох ногдол ашиг 1.5 тэрбум ам.доллар буюу 6 их наяд төгрөг болно. Засгийн газар ногдол ашиг авах асуудалд анхаарал хандуулж байгаа нь сайшаалтай. Энэ жил ойролцоогоор 1.5 тэрбум ам.долларын ногдол ашиг авах бүрэн боломжтой.</p><p style="margin:0px 0px 12px;">Цаашдаа Оюутолгой компанийн ашиг улам л нэмэгдэнэ. Оюутолгойн бүлэг ордын агуулга хамгийн өндөртэй, зардал багатай хэсгийг олборлож буй энэ үед ногдол ашиг авч чадахгүй бол “Рио тинто” хамаг өрмийг нь хамаад монголчууд бид хусамтай л үлдэх эрсдэл бодитоор байна. Тиймээс “Рио тинто”-д шаардлага тавьж, 34 хувьд ногдох ашгаа бүрэн авах нь нэн чухал юм.</p><p style="margin:0px 0px 12px;"><strong style="font-weight:700;">-Энэ удаагийн хэлэлцээнээс монголчууд хамгийн гол нь ямар үр дүн шаардах ёстой гэж Та хувьдаа харж байгаа вэ?</strong></p><p style="margin:0px 0px 12px;">-2009 онд Оюутолгой төслийн Хөрөнгө оруулалтын гэрээ байгуулагдах үед бид энэ төслөөс маш өндөр хүлээлттэй байсан. Өндөр хүлээлт үүсгэж ч Хөрөнгө оруулалтын гэрээг их сурталчилж, лоббидсон. Харамсалтай нь 17 жилийн дараах бодит байдал анх амлаж байсантай харьцуулахад маш чамлахаар байна. “Рио тинто” компани энэ төслийг үр ашигтай удирдаж, төслийн менежерийн хувьд ажлаа сайн хийж байгаа эсэхийг дүгнэх цаг болсон. Өнгөрсөн хугацаанд нийт 1.5 тэрбум ам.долларын менежментийн төлбөрийг Оюутолгой компаниас авсан.</p><blockquote style="margin:30px 0px;font-size:20px;line-height:28px;font-style:italic;color:rgb(51,51,51);position:relative;padding:3px 30px 7px;border-left:3px solid rgb(237,30,43);"><p style="margin:0px 0px 12px;">Гэтэл Оюутолгой төслийн ил уурхайн зардал 2 тэрбум ам.доллароор хэтэрч байсан. Гүний уурхайн бүтээн байгуулалтын зардал ч 2 тэрбум ам.доллароор нэмэгдсэн. Хамгийн гол нь төслийн хамтрагч болох Монгол Улсын Засгийн газар, монголын ард түмэнд үнэн бодит мэдээллийг өгч байгаа эсэх нь ч эргэлзээтэй байсаар байна.</p></blockquote><p style="margin:0px 0px 12px;">Тиймээс бид менежментийн төлбөр, хувь нийлүүлэгчдийн зээлийн хүүг бага зэрэг буурууллаа гээд санаа амрах биш харин “Рио тинто” компанийг хариуцлагатай ажиллуулах, хяналтыг сайжруулах чиглэлээр суурь гэрээг шинэчлэх цаг нь болсон.</p><p style="margin:0px 0px 12px;">2025 оны арванхоёрдугаар сард УИХ-ын түр хорооноос зохион байгуулсан нээлттэй сонсголоор Оюутолгой төслийн хөрөнгө оруулалтын гэрээ бол хөрөнгө оруулалт гэхээс илүүтэй зээлийн, санхүүгийн мөлжлөгийн гэрээ болж хувирсныг нийтээрээ л мэдсэн, дүгнэлт гарсан. Хөрөнгө оруулалтын гэрээ бол татварын хувь хэмжээ л тогтворжуулсан гэрээ. Татвартай холбоотой заалтуудаас болж бид өнөөдөр ч Оюутолгой төсөл дээр хэдэн их наяд төгрөгийн татварын маргаантай байна. Энэ маргаан цаашид ч үргэлжилнэ. Тиймээс Оюутолгой төслийн Хөрөнгө оруулалтын гэрээг өнөөдрийн нөхцөл байдал, төслийн онцлогтой уялдуулж шинэчлэх зайлшгүй шаардлагатай. Бид гадаадын хөрөнгө оруулалттай хамгийн том төсөл дээрээ байнга маргаантай байх нь хөрөнгө оруулалтын орчинд ч таатай зүйл биш юм. Цаашид маргаангүй байхын тулд Оюутолгой төслийн суурь гэрээ болох Хөрөнгө оруулалтын гэрээ, Хувь нийлүүлэгчдийн гэрээг дүгнэж, шинэчлэх ажлыг яаралтай эхлүүлэх ёстой. Косметик засвар хийгээд суурь асуудал шийдэгдэхгүй, байнгын л маргаантай сэдэв байх болно.</p><p style="margin:0px 0px 12px;">Нөгөө талаас Оюутолгой төслийн хамгийн үр өгөөжтэй, баялаг хэсгийг олборлоод эхэлсэн энэ цаг үед бид үр өгөөжийн асуудлыг зайлшгүй хөндөж, ногдол ашиг, ашиг авах ёстой. Эс бөгөөс Бороогийн алтны ордын гашуун түүх Оюутолгой төсөл дээр давтагдах бодит эрсдэл байсаар байна.</p></div></div>]]></turbo:content>
</item><item turbo="true">
<turbo:extendedHtml>true</turbo:extendedHtml>
<link>https://tonshuul.mn/index.php?newsid=174</link>
<author>ahiimaa</author>
<category>Матрын булан</category>
<pubDate>Mon, 10 Aug 2026 14:12:12 +0800</pubDate>
<turbo:content><![CDATA[<div style="font-family:Roboto;text-decoration:none;padding-bottom:20px;color:rgb(34,34,34);font-size:14px;font-style:normal;font-weight:400;letter-spacing:normal;text-indent:0px;text-transform:none;word-spacing:0px;white-space:normal;background-color:rgb(255,255,255);"><img src="https://resource4.sodonsolution.org/polit/image/2026/08/09/mhmwcqrvo01gphd0/%D0%97%D1%83%D0%BD%D1%8B%20%D0%BD%D1%83%D1%83%D1%86%20%D1%83%D1%83%D0%BB%D0%B7%D0%B0%D0%BB%D1%82%D1%83%D1%83%D0%B4%20%D0%A1%D1%83%D1%82%D0%B0%D0%B9%20%D1%85%D0%B0%D0%B9%D1%80%D1%85%D0%B0%D0%BD%D1%8B%20%D0%B1%D1%8D%D0%BB%20%D0%A5%D1%8D%D1%80%D0%BB%D1%8D%D0%BD%D0%B3%D0%B8%D0%B9%D0%BD%20%D1%85%D3%A9%D0%B2%D3%A9%D3%A9%D0%BD%D0%B4%20%D2%AF%D1%80%D0%B3%D1%8D%D0%BB%D0%B6%D0%BB%D1%8D%D0%B2.jpg" style="font-family:Roboto;text-decoration:none;border-width:medium;border-style:none;max-width:100%;width:1043px;height:521.162px;" class="fr-fic fr-dii" alt=""><br></div><div style="font-family:Roboto;text-decoration:none;color:rgb(34,34,34);font-size:14px;font-style:normal;font-weight:400;letter-spacing:normal;text-indent:0px;text-transform:none;word-spacing:0px;white-space:normal;background-color:rgb(255,255,255);"><p style="font-family:Roboto;text-decoration:none;margin:0px 0px 18px;color:rgb(34,34,34);line-height:1.63;text-align:justify;text-indent:20px;">Намрын улс төр халуурах, шатах, аль эсвэл намдуу байхыг зуны нууц уулзалтууд тодорхойлдог. Энэ нь албан ёсоор биш, амьдралаар тогтоогдсон. Зуны нууц уулзалтуудаар юу ярина, намрын улс төр түүгээр өрнөдөг. Ер нь бол, энэ зуны нууц уулзалтууд жил хүрэхгүйн дараа болох Ерөнхийлөгчийн сонгууль, жил гаруй үргэлжилж байгаа улс төрийн зөрчилтэй холбоотой “сэдэв”-үүдийн дор үргэлжилж байна.</p><p style="font-family:Roboto;text-decoration:none;margin:0px 0px 18px;color:rgb(34,34,34);line-height:1.63;text-align:justify;text-indent:20px;">Тодруулбал, Ерөнхийлөгчийн 2027 оны ээлжит сонгууль албан ёсоор эхлэхэд хэдхэн сар үлдлээ. Жилийн дараах өдийд Монгол Улсын долоо дахь Ерөнхийлөгч тодорчихсон, тангаргаа өргөж, анхныхаа наадмыг нээсэн байх ёстой. УИХ таван намтай. Таван нэр дэвшигч өрсөлдөнө гэсэн үг. МАН, АН-ын тухайд нэр дэвших хүсэлтэй улстөрчид цөөнгүй байгаа нь хотоос гадагш, энд тэнд, орон нутагт болж буй улс төрийн зуны нууц уулзалтуудаас харагдаж байна. Түүнчлэн жил гаруйн өмнөөс зарим улс төрийн нам, тухайлбал эрх баригч МАН-д эхэлсэн дотоодынх нь үл ойлголцол, зөрчил “түр намдалт”-ын байдалд байна. Сөрөг хүчин АН ч дотооддоо зөрчил ихтэй. Саяхан С.Зориг агсны хөшөөг нүүлгэсэнтэй холбоотой АН-ын дарга О.Цогтгэрэл мэдээлэл хийгээд л хэрэлдээд эхэлсэн. АН-ын гурван байр хаашаа хаашаа алга болсныг ярьцгааж, эзэн холбогдогчийг нь тогтоох эрэл сурал болцгоогоод унасан. Тэр зуурт, ужиг болсон үл ойлголцол нь дэлбэ үсэрч харагдана лээ. Эндээс харвал тус намын доторх үл ойлголцол бугшаатай хэвээр байгаа нь тодорхой байна.</p><p style="font-family:Roboto;text-decoration:none;margin:0px 0px 18px;color:rgb(34,34,34);line-height:1.63;text-align:justify;text-indent:20px;">Энэ зуны улс төрийн нууц уулзалтын хамгийн том нь баяр наадмын дараахан Хөвсгөл далайн тахилга тааруулж, түүнтэй давхцаж Хэнтийн Дадалд болсон. Өөрөөр хэлбэл, МАН-ын голдуу 70-аад оны Ерөнхийлөгчид өрсөлдөх насныхан, нөгөөтэйгүүр жил гаруйн өмнө МАН хоёр тасрахад 38-ын бүлгийг бараадсан улстөрчид Хөвсгөлд уулзалджээ. Хөвсгөлийн уулзалтад Ерөнхийлөгч оролцсон. Харин Хэнтийн Дадалд МАН-ын УИХ дахь талцлын 30-ын бүлэгт харьяалагддаг залуучуудын бүлэг гэгддэг улстөрчид цугласан байна. Тэнд Л.Оюун-Эрдэнэ, Д.Амарбаясгалан нар очсон гэдэг. Тэдгээр уулзалтаар Ерөнхийлөгчийн 2027 оны сонгуульд хэн үзэх вэ, намрын улс төрийг хааш нь яаж чиглүүлэх вэ гэдэг дээр эцэслэн шийдээгүй ч дор бүрнээ талуудын байр суурийг тандах, тестлэх маягийн зүйлүүд болжээ. Аль аль бүлэг фракцыг чиглүүлдэг улстөрчид нь байр сууриа ойлгуулж, нөгөөдүүл нь зүг чигээ олж авчээ. Эх сурвалжуудын мэдээллээр Хөвсгөлийн уулзалт Ерөнхийлөгчийн сонгуулийн МАН-ын албан бус сунгаа хэдийнэ эхэлснийг харуулжээ. Уг сонгуулийг сонирхсон “Тулах цэг өгвөл...” гэх маягтай МАН-ын Г.Занданшатар, С.Бямбацогт, Я.Содбаатар, Б.Жавхлан, Ж.Энхбаяр нараас эхлээд 10 шахам улстөрч байгаа юм байна. Хэнтийн Дадалын уулзалтаар “Д.Сумьяабазар, С.Емарсайхан хоёрын нэгийг нэр дэвшүүлэх гээд үзвэл ямар вэ гэж ярьсан” гэх мэдээлэл бий. Уулзалтуудын нөгөө “сэдэв” болох намрын улс төрийн тухайд ах нар нь хамгаалж, дүү нар нь довтлох тухай ярьсан байна. Ийм уулзалт өнгөрсөн амралтын өдрүүдээр Сутай хайрханы бэл, Хэрлэн голын хөвөө хавиар үргэлжилжээ. Учир нь Сутай хайрханы тахилга болж, түүгээр далимдуулан тус нутаг оронтой хамаатай, хамааралгүй УИХ-ын гишүүн голдуу улстөрчид очиж “үндсэн болон дэд” түвшний уулзалтуудад оролцсон байна. Мөн Хэнтий аймгийн төвд Морин спортын холбооны ой, Монгол Улсын заан цолны мялаалга наадам болж, түүнтэй давхцуулан улстөрчид Хэнтий рүү давхиж уулзалтуудад “суугаад” иржээ. Сутай хайрханы тахилгын үеэрх уулзалтын “босс” нь УИХ-ын дарга С.Бямбацогт байсан бол Хэрлэн голын хөвөөнд Л.Оюун-Эрдэнэ, Х.Нямбаатар нар хамтдаа очсон байв. Тэдний уулзалтын сонин сайхан улс төрийн хүрээнд өнөөдрөөс яригдаж эхлэх биз ээ.</p><p style="font-family:Roboto;text-decoration:none;margin:0px 0px 18px;color:rgb(34,34,34);line-height:1.63;text-align:justify;text-indent:20px;"><strong style="font-family:Roboto;text-decoration:none;font-weight:bolder;">Эх сурвалж: “Зууны мэдээ” сонин</strong></p></div>]]></turbo:content>
</item><item turbo="true">
<turbo:extendedHtml>true</turbo:extendedHtml>
<link>https://tonshuul.mn/index.php?newsid=173</link>
<author>ahiimaa</author>
<category>Матрын булан</category>
<pubDate>Mon, 10 Aug 2026 14:07:03 +0800</pubDate>
<turbo:content><![CDATA[<p><a style="margin:0px 0px 8px;padding:0px;vertical-align:baseline;background-color:rgb(248,248,248);color:rgb(51,51,51);font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Tahoma, Arial, sans-serif;font-size:13px;font-style:normal;font-weight:400;letter-spacing:normal;text-align:justify;text-indent:0px;text-transform:none;word-spacing:0px;white-space:normal;width:660px;display:block;"><img src="https://sonin.mn/storage/news_images/1786335887DSC04741.jpg" alt="sonin.mn" style="padding:0px;border:0px;width:660px;height:auto;" class="fr-fic fr-dii"></a></p><div style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;position:absolute;height:95px;width:170px;color:rgb(51,51,51);font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Tahoma, Arial, sans-serif;font-size:13px;font-style:normal;font-weight:400;letter-spacing:normal;text-align:justify;text-indent:0px;text-transform:none;word-spacing:0px;white-space:normal;background-color:rgb(248,248,248);top:455px;bottom:0px;"><div style="margin:0px auto;padding:0px;vertical-align:baseline;display:table;"><div style="margin-top:10px;margin-right:0px;margin-bottom:0px;margin-left:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;float:none;"><div style="margin:0px 8px;padding:0px 10px 0px 0px;vertical-align:baseline;line-height:25px;background:rgb(3,169,244);float:none;font-size:11px;color:#FFFFFF;border-radius:20px;"><br></div></div></div></div><div style="margin:0px;padding:0px 0px 0px 180px;vertical-align:baseline;font-size:14px;color:#000000;line-height:1.6;font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Tahoma, Arial, sans-serif;font-style:normal;font-weight:400;letter-spacing:normal;text-align:justify;text-indent:0px;text-transform:none;word-spacing:0px;white-space:normal;background-color:rgb(248,248,248);"><p style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;line-height:1.6;">2026–2027 оны хичээлийн жилд Дэлхийн шилдэг 100 их, дээд сургуульд суралцах эрхээ авч, Боловсролын зээлийн сангийн сургалтын төлбөрийн хөнгөлөлттэй зээлийн сонгон шалгаруулалтад тэнцэн хяналтын нөөцөд бүртгэгдсэн 60 суралцагчийн (бакалавр 40, магистр 20) эцэг эхийн төлөөлөл мэдээлэл хийв. </p><p style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;line-height:1.6;"><br style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;"></p><p style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;line-height:1.6;">Тэд: “Эрхэм Монгол Улсын Ерөнхий сайд Ням-Осорын Учрал танаа, бид 2026–2027 оны хичээлийн жилд Дэлхийн шилдэг 100 их, дээд сургуульд суралцах эрхээ авч, Боловсролын зээлийн сангийн сургалтын төлбөрийн хөнгөлөлттэй зээлийн сонгон шалгаруулалтад тэнцэн хяналтын нөөцөд бүртгэгдсэн 60 суралцагчийн (бакалавр 40, магистр 20) эцэг эхийн төлөөлөл байна.</p><p style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;line-height:1.6;"><br style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;"></p><p style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;line-height:1.6;">Засгийн газрын 2025-04-30-ны өдрийн 215 дугаар тогтоолоор батлагдсан “Дээд Боловсролын Сургалтын Байгууллагын Суралцагчид Тэтгэлэг, Зээл, Буцалтгүй тусламж олгох, дэмжлэг үзүүлэх, зээл эргэн төлүүлэх журам”-ын шаардлага хангасан хүүхдүүдэд хөнгөлөлттэй зээлд хамрагдах боломжтой гэж заасан байдаг.</p><p style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;line-height:1.6;"><br style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;"></p><p style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;line-height:1.6;"><br style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;"></p><blockquote style="margin:0px;padding:10px 0px 10px 26px;vertical-align:baseline;color:rgb(95,95,95);border-left:6px solid rgb(191,0,5);font-size:14px;font-weight:bold;position:relative;line-height:20px;">Боловсролын сайд асан П.Наранбаяр нь 2026-02-28-ны А/67 тоот тушаалаараа 2026 онд Дэлхийн ТОП100 их дээд сургуульд түвшинд суралцах урилга/эрхээ авсан иргэдэд олгох тэтгэлэг, сургалтын төлбөрийн хөнгөлөлттэй зээлийн 2026 оны хяналтын тоог 10, магистрын тоог 20 болгож баталсан.</blockquote><p style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;line-height:1.6;"><br style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;"></p><p style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;line-height:1.6;"><br style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;"></p><p style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;line-height:1.6;">Ийнхүү өмнөх онуудтай харьцуулахад Магистрт олгодог байсан тэтгэлгийг болиулж, гадаадад зээлээр суралцагчдын тоог 90% орчим хувиар огцом бууруулсан байгаа нь тухайн үеийн эрх бүхий албан тушаалтнуудын хайхрамжгүй, сэтгэлгүй хандлага, төрийн бодлогын тогтворгүй, уялдаагүй байдаг гэдгийн жишээ, мөн энэ 2026 оны хүүхдүүдэд төсөвт тусгагдаагүй гэх шалтгаанаар тэгш боломжийг хязгаарлан ялгаварлан гадуурхаж буй үйлдэл юм. </p><p style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;line-height:1.6;"><br style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;"></p><p style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;line-height:1.6;">Бид Монгол улсаа төлөөлөн дэлхийн нэр хүндтэй их, дээд сургуулиудад суралцах эрхээ авч, эх орныхоо хөгжилд хувь нэмэр оруулах зорилготой байгаа боловч сургалтын төлбөрийн санхүүжилт тодорхойгүй байгаагийн улмаас суралцах эрхээ алдах, их сургуулийн элсэлтээ баталгаажуулж чадахгүй болох, улмаар олон жилийн хөдөлмөр, хичээл зүтгэл нь талаар өнгөрөх эрсдэлтэй нөхцөл байдал бодитоор үүсээд байна.</p><p style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;line-height:1.6;"><br style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;"></p><p style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;line-height:1.6;">Одоогийн Боловсролын сайд Л.Энх-Амгалан хяналтын тоо, төсвийг нэмэгдүүлэх талаар Засгийн газарт танилцуулж, Засгийн газраас 2026 оны 250 дугаар тогтоол баталсан нь бодлогын түвшинд энэхүү асуудлыг шийдвэрлэх чиглэлийг тодорхойлсон ч зөвхөн "2027 оны улсын төсөвт тусгана" гэсэн агуулга нь 2026 онд сургалтын төлбөрөө төлөх шаардлагатай байгаа суралцагчдын эрх, хууль ёсны ашиг сонирхлыг бодитоор хамгаалах хангалттай баталгаа болж чадахгүй байна.</p><p style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;line-height:1.6;"><br style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;"></p><p style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;line-height:1.6;"><strong style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;font-weight:bold;">Иймээс бид дараах шаардлагыг хүргүүлж байна:</strong> </p><p style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;line-height:1.6;"><br style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;"></p><p style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;line-height:1.6;"><strong style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;font-weight:bold;">1.</strong> Хяналтын нөөцөд бүртгэгдсэн 40 бакалавр, 20 магистр, нийт 60 суралцагчийн санхүүжилтыг бүрэн шийдвэрлэсэн Засгийн газрын тодорхой шийдвэрийг 2026 оны 08 дугаар сарын 15-ний дотор гаргаж өгөхийг шаардаж байна. Эх үүсвэрийг Засгийн газрын нөөц хөрөнгө, боломжит бүх эх үүсвэрээс шийдвэрлэх. Ерөнхий сайд та үүнийг шийдэх бүрэн эрхтэй хүн. Бид маш тодорхой хариу өгч Асуудлыг шийдвэрлэх хүртэл Төрийн ордны гадаа суулт хийх болно гэдгээ хариуцлагатайгаар мэдэгдэж байна. </p><p style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;line-height:1.6;"><br style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;"></p><p style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;line-height:1.6;"><strong style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;font-weight:bold;">"Монголын ирээдүйг дэмжих боловсролын бодлогоо хэрэгжүүлэх ёстой"</strong></p><p style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;line-height:1.6;"><br style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;"></p><p style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;line-height:1.6;">Энэ бол зөвхөн хэдэн оюутны сургалтын төлбөрийн асуудал биш. Монгол Улсын төрөөс хэрэгжүүлж буй боловсролын бодлого, залуусын суралцах эрх, төрийн шийдвэрийн хэрэгжилт, иргэдийн төрд итгэх итгэлтэй холбоотой асуудал юм.</p><p style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;line-height:1.6;"><br style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;"></p><p style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;line-height:1.6;"><strong style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;font-weight:bold;">2.</strong> 2027 оны улсын төсөв батлагдах хүртэл суралцагчид суралцах эрхээ алдахгүй байх түр санхүүжилт, эсхүл төрийн баталгаат зохицуулалтыг хэрэгжүүлэх. Үүнд намрын улирлын төлбөрийг нөхөн санхүүжүүлэх эрх зүйн зохицуулалтыг тодорхой болгох, гадаадын их сургуульд хүлээн зөвшөөрөгдөх төрийн баталгааны бичиг олгох асуудлыг хамруулах. Оюутнуудын суралцах эрх, хууль ёсны ашиг сонирхлыг тууштай хамгаалах.</p><p style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;line-height:1.6;"><br style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;"></p><p style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;line-height:1.6;"><strong style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;font-weight:bold;">3. </strong>Засгийн газрын 2026 оны 06 дугаар сарын 10-ны өдрийн 250 дугаар тогтоолын хэрэгжилтийг бүрэн хангаж, шаардагдах 6.8 тэрбум төгрөгийг 2027 оны улсын төсвийн төсөлд бүрэн хэмжээгээр тусган 09 дүгээр сарын 01-ний дотор Улсын Их Хуралд өргөн мэдүүлэх.</p><p style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;line-height:1.6;"><br style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;"></p><p style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;line-height:1.6;"><strong style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;font-weight:bold;">4.</strong> Энэхүү асуудлыг хариуцсан ажлын хэсэг байгуулж, бүрэлдэхүүнд эцэг эхийн төлөөллийг оруулан, хэрэгжилтийн явцыг суралцагчид болон эцэг эхийн төлөөлөлд тогтмол мэдээлж байх. Энэ нь зөвхөн нэг оюутан, нэг гэр бүлийн асуудал биш бөгөөд цаашид монголын төрийн боловсролын бодлого, залуусын суралцах эрх, төрийн хүлээсэн үүрэг, иргэдийн хууль ёсны ашиг сонирхолтой холбоотой ноцтой асуудлыг нэг бүр шийдэх ёстой хамгийн чухал асуудал юм.</p><p style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;line-height:1.6;"><br style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;"></p><p style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;line-height:1.6;"><br style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;"></p><blockquote style="margin:0px;padding:10px 0px 10px 26px;vertical-align:baseline;color:rgb(95,95,95);border-left:6px solid rgb(191,0,5);font-size:14px;font-weight:bold;position:relative;line-height:20px;">Эдгээр суралцагч дэлхийн шилдэг 100 их сургуулиудын хатуу шалгуурыг давж, суралцах эрхээ өөрсдийн хөдөлмөр, чадвараараа авсан. Тэд журмын бүх шаардлагыг хангаж, ил тод сонгон шалгаруулалтад тэнцсэн бөгөөд тэдний зүгээс ямар ч алдаа гаргаагүй.</blockquote><p style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;line-height:1.6;"><br style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;"></p><p style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;line-height:1.6;"><br style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;"></p><p style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;line-height:1.6;">Эдгээр залуус ирээдүйд Монгол Улсдаа мэдлэг, туршлагаа авчрах хүн капиталын үнэт нөөц болно гэдэгт бид итгэлтэй байна.</p><p style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;line-height:1.6;"><br style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;"></p><p style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;line-height:1.6;">Өнөөдөр нэг оюутны сургалтын төлбөрийг шийдэхгүй байх нь маргааш Монгол улсын хөгжлийн боломжийг алдах эрсдэлтэй юм. Бид 2026–2027 оны хичээлийн жилд дэлхийн шилдэг 100 их, дээд сургуульд суралцах эрхээ авч, Боловсролын зээлийн сангийн сургалтын төлбөрийн хөнгөлөлттэй зээлийн сонгон шалгаруулалтад тэнцэн хяналтын нөөцөд бүртгэгдсэн 60 суралцагчийн эцэг эхийн төлөөллийн хувьд асуудлыг бодитоор шийдвэрлэх хүртэл шаардлагатай бүх аргаар тэмцэл хийж дуу хоолойгоо хүргэж хугацаагүйгээр тэмцлээ үргэжлүүлнэ гэдгээ албан ёсоор мэдэгдэж байна. </p><p style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;line-height:1.6;"><br style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;"></p><p style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;line-height:1.6;">Аливаа гарах хариуцлагыг Монгол Улсын Ерөнхий сайд Ня-Осорын Учрал танаас нэхэмжлэх болно.” гэв.</p></div>]]></turbo:content>
</item><item turbo="true">
<turbo:extendedHtml>true</turbo:extendedHtml>
<link>https://tonshuul.mn/index.php?newsid=172</link>
<author>ahiimaa</author>
<category>Дэд онцлох / Vip зочин</category>
<pubDate>Mon, 10 Aug 2026 13:52:22 +0800</pubDate>
<turbo:content><![CDATA[<p style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;line-height:1.6;color:rgb(0,0,0);font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Tahoma, Arial, sans-serif;font-size:14px;font-style:normal;font-weight:400;letter-spacing:normal;text-align:justify;text-indent:0px;text-transform:none;word-spacing:0px;white-space:normal;background-color:rgb(248,248,248);"><strong style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;font-weight:bold;"><img src="https://tonshuul.mn/uploads/posts/2026-08/chingis-haan.jpg" alt="" class="fr-dib">Нэн эрт бүрэлдэж бүтсэн угсаатнуудын нэг нь Монголчууд</strong></p><p style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;line-height:1.6;color:rgb(0,0,0);font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Tahoma, Arial, sans-serif;font-size:14px;font-style:normal;font-weight:400;letter-spacing:normal;text-align:justify;text-indent:0px;text-transform:none;word-spacing:0px;white-space:normal;background-color:rgb(248,248,248);">Дэлхий дээр маань өнөөдөр байгаа 200 гаруй улс орон нэн эртний түүхээ бараг бүгд л үлгэр, домгоос улбаалан ярих, бичих байх. Харин нэг хэсэгт нь тиймэрдүү үлгэр, домог ч байхгүй байж мэднэ. Египетчүүд гэхэд л эртний түүхээ одоогоос 6000 жилийн өмнөөс эхтэй гэгдэх элдэв домогт тулгуурлан өгүүлдэг. Тэр нь ч үнэний хувьтай. Учир нь тэдэнд одоогоос 4600 орчим жилийн өмнө баригдсан гэх асар том хэмжээтэй чулуун пирамид бий. Төр улс, хаан, ард иргэд, боолчууд байж байж л тийм том байгууламжийг бүтээх бололцоотой. Тэгэхлээр египетчүүд 6000 гаруй жилийн төрийн түүхтэй нь тодорхой юм. </p><p style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;line-height:1.6;color:rgb(0,0,0);font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Tahoma, Arial, sans-serif;font-size:14px;font-style:normal;font-weight:400;letter-spacing:normal;text-align:justify;text-indent:0px;text-transform:none;word-spacing:0px;white-space:normal;background-color:rgb(248,248,248);">Хятадууд ч эртний түүхээ домгоос улбаалан ярьдаг, бичдэг. Домогт дурдагддаг хаад, улсаас нь Азийн хүн ам эх үүсвэр авсан мэтээр өгүүлдэг. Энэ үзэл санаа ужгирч, давтагдсаар “Хятад төв”-ийн онол гарч ирж, бэхэжсэн байна. Домгуудын хамрах жилүүд нь одоогоос 8000 орчим жилийн өмнө байсан Шар хаан Хуанди-гийн үеэс эхэлдэг. Эртнээс уламжлагдсан домгууд нь археологийн олдворуудаар нотлогдсоор байгаа болохоор домгийн гэгдэж байсан Ся улсын түүх ч бичигдэж эхэлжээ.</p><blockquote style="margin:0px;padding:10px 0px 10px 26px;vertical-align:baseline;color:rgb(95,95,95);border-left:6px solid rgb(191,0,5);font-size:14px;font-weight:bold;position:relative;line-height:20px;font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Tahoma, Arial, sans-serif;font-style:normal;letter-spacing:normal;text-align:justify;text-indent:0px;text-transform:none;word-spacing:0px;white-space:normal;background-color:rgb(248,248,248);"><br style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;"></blockquote><blockquote style="margin:0px;padding:10px 0px 10px 26px;vertical-align:baseline;color:rgb(95,95,95);border-left:6px solid rgb(191,0,5);font-size:14px;font-weight:bold;position:relative;line-height:20px;font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Tahoma, Arial, sans-serif;font-style:normal;letter-spacing:normal;text-align:justify;text-indent:0px;text-transform:none;word-spacing:0px;white-space:normal;background-color:rgb(248,248,248);">Археологийн олдворуудын шинжилгээг орчин үед олон талаас нь, нарийн багаж, оновчтой аргачлалаар, олон лабораторид хийж буй болохоор үнэний хувь нь бараг л 100% болтлоо дээшилсэн ажээ. Тэгэхлээр Хятадын эртний улсуудын түүх үнэн мөнөөрөө сэргээгдэж, дагалдаад хойд хөрш нь байсан нүүдэлчдийн түүх ч тодорсоор байна. </blockquote><p style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;line-height:1.6;color:rgb(0,0,0);font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Tahoma, Arial, sans-serif;font-size:14px;font-style:normal;font-weight:400;letter-spacing:normal;text-align:justify;text-indent:0px;text-transform:none;word-spacing:0px;white-space:normal;background-color:rgb(248,248,248);"><br style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;"></p><p style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;line-height:1.6;color:rgb(0,0,0);font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Tahoma, Arial, sans-serif;font-size:14px;font-style:normal;font-weight:400;letter-spacing:normal;text-align:justify;text-indent:0px;text-transform:none;word-spacing:0px;white-space:normal;background-color:rgb(248,248,248);">Шар хаан Хуанди ч тэр үеийн нүүдэлчдийн эсрэг цэрэглэн хөдөлж тэднийг хойш нь түрэн холдуулж байжээ. Мал аж ахуй, ан гөрөө эрхэлж аж төрдөг нүүдэлчид ч мөн тэр үед төртэй, цэрэг, зэвсэгтэй байсан бололтой. Домог болон дурдагдах хэмжээний дайн байлдаан ижлэвтэр зиндааны цэрэг, улстөрийн хүчнүүдийн хооронд л гарсан байх нь тодорхой билээ. </p><p style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;line-height:1.6;color:rgb(0,0,0);font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Tahoma, Arial, sans-serif;font-size:14px;font-style:normal;font-weight:400;letter-spacing:normal;text-align:justify;text-indent:0px;text-transform:none;word-spacing:0px;white-space:normal;background-color:rgb(248,248,248);">Египетийн пирамид 4600 жилийн настай байхад манай буган чулуун хөшөөнүүдийн эртнийх нь мөн л 4000 орчим жилийн настай байна. Дөрвөлжин булшнууд, хиргисүүрүүд ч бас 4000-3000 жилийн настай гэгддэг билээ. </p><p style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;line-height:1.6;color:rgb(0,0,0);font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Tahoma, Arial, sans-serif;font-size:14px;font-style:normal;font-weight:400;letter-spacing:normal;text-align:justify;text-indent:0px;text-transform:none;word-spacing:0px;white-space:normal;background-color:rgb(248,248,248);">Одоогоос 4-5 мянган жилийн өмнө хамгийн бөх бат, нар, салхины нөлөөнд бараг автагддаггүй, хүнд жинтэй материал болох чулуугаар хөшөө дурсгал босгох хүн хүч, зарлиг тушаал, багаж зэвсэг зөвхөн, ганцхүү төр засагтай ард түмэнд л байсан байх учиртай. Овор ихтэй, хүнд чулуугаар буган чулуун хөшөө урлах, том хиргисүүр, том булш бүтээх ажлыг жижиг овог, аймаг ч хийсэн байх боломжгүй. Тэдгээр нь төрийн шийдвэр, хүчээр л хийгдсэн байх нь үнэнд нийцнэ.</p><p style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;line-height:1.6;color:rgb(0,0,0);font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Tahoma, Arial, sans-serif;font-size:14px;font-style:normal;font-weight:400;letter-spacing:normal;text-align:justify;text-indent:0px;text-transform:none;word-spacing:0px;white-space:normal;background-color:rgb(248,248,248);"><br style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;"></p><p style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;line-height:1.6;color:rgb(0,0,0);font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Tahoma, Arial, sans-serif;font-size:14px;font-style:normal;font-weight:400;letter-spacing:normal;text-align:justify;text-indent:0px;text-transform:none;word-spacing:0px;white-space:normal;background-color:rgb(248,248,248);">Хятадын улсуудаас (Ся, Шан, Жоу, Цин) нүүдэлчидтэй хийж байсан дайн тулалдааны хэмжээ, далайц, үргэлжилсэн цаг хугацаа ч гэсэн нүүдэлчид төртэй, цэрэг, зэвсэгтэй, сайн зохион байгуулалттай байсныг гэрчилдэг. Жишээ нь Шан улсын Үдин ван нүүдэлчидтэй гурван жил байлдаж байж тэднийг ялж холтгов гэсэн нь буй.</p><p style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;line-height:1.6;color:rgb(0,0,0);font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Tahoma, Arial, sans-serif;font-size:14px;font-style:normal;font-weight:400;letter-spacing:normal;text-align:justify;text-indent:0px;text-transform:none;word-spacing:0px;white-space:normal;background-color:rgb(248,248,248);">Энэ дайн одоогоос 3100 орчим жилийн өмнө болжээ. Хүч чадал ойролцоо хоёр төр улс л гурван жилийн туршид тасралтгүй байлдах боломжтой. </p><p style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;line-height:1.6;color:rgb(0,0,0);font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Tahoma, Arial, sans-serif;font-size:14px;font-style:normal;font-weight:400;letter-spacing:normal;text-align:justify;text-indent:0px;text-transform:none;word-spacing:0px;white-space:normal;background-color:rgb(248,248,248);">Жоу улсын ван Кан нүүдэлчдийг довтолж 10 гаруй мянган хүн, олон тооны агт морьд, мал олзлон авсан гэх мэдээ мөн буй. Энэ үйл явдал одоогоос 2979 жилийн өмнө болжээ. </p><p style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;line-height:1.6;color:rgb(0,0,0);font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Tahoma, Arial, sans-serif;font-size:14px;font-style:normal;font-weight:400;letter-spacing:normal;text-align:justify;text-indent:0px;text-transform:none;word-spacing:0px;white-space:normal;background-color:rgb(248,248,248);"><br style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;"></p><blockquote style="margin:0px;padding:10px 0px 10px 26px;vertical-align:baseline;color:rgb(95,95,95);border-left:6px solid rgb(191,0,5);font-size:14px;font-weight:bold;position:relative;line-height:20px;font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Tahoma, Arial, sans-serif;font-style:normal;letter-spacing:normal;text-align:justify;text-indent:0px;text-transform:none;word-spacing:0px;white-space:normal;background-color:rgb(248,248,248);">Хятадын улсууд олон хүн амтай, хүчирхэг байсан хэдий ч нүүдэлчид тэдэнтэй эн чацууран тулалдаж, ялж, ялагдаж байжээ.</blockquote><p style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;line-height:1.6;color:rgb(0,0,0);font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Tahoma, Arial, sans-serif;font-size:14px;font-style:normal;font-weight:400;letter-spacing:normal;text-align:justify;text-indent:0px;text-transform:none;word-spacing:0px;white-space:normal;background-color:rgb(248,248,248);"><br style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;"></p><p style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;line-height:1.6;color:rgb(0,0,0);font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Tahoma, Arial, sans-serif;font-size:14px;font-style:normal;font-weight:400;letter-spacing:normal;text-align:justify;text-indent:0px;text-transform:none;word-spacing:0px;white-space:normal;background-color:rgb(248,248,248);">Мөнхүү нүүдэлчдийн төр улсуудын цэрэг, зэвсгийн хүч, хэмжээ одоогоос 2400 жилийн өмнө гэхэд л Хятадынхаас давуу байсны улмаас Жоу улсын ван Үлин цэргүүддээ Хүннүгийн морин цэргийн байлдах урлагаас суралцахыг тушаасан зарлиг гаргаж байв. </p><p style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;line-height:1.6;color:rgb(0,0,0);font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Tahoma, Arial, sans-serif;font-size:14px;font-style:normal;font-weight:400;letter-spacing:normal;text-align:justify;text-indent:0px;text-transform:none;word-spacing:0px;white-space:normal;background-color:rgb(248,248,248);">Монголчууд одоогоос 10 орчим мянган жилийн өмнө аргаль, янгирыг, 6-7 мянган жилийн өмнө тахь, хавтгайг гэршүүлж, гаршуулаад, мөн л тэр амьтдын унаган нутаг газарт нь аж төрсөөр байсан болохоор Хятадын улсуудтай тэмцэлдэн тулалдсаар ирсэн нүүдэлчид бол бидний өвөг дээдэс болох нь тодорхой юм. Тэгээд ч монголчуудын түүхэн газар нутагт байж Хятадын улсуудтай тулалдаж байснаа түүх болгон бичих, дурдах нүүдэлчид одоо хэр гарч ирээгүй л байгаа билээ. Бидний өвөг дээдэс хойшоо, урагшаа, баруунчаа, зүүнчээ хөдөлж, шилжиж байсан боловч эргээд л энэ унаган нутагтаа эзэн болон үлдсээр, хүчирхэгжиж, бас задарсаар, зарим хэсэг нь баруун тийшээ, мөн урагшаа тасран одсон нь үнэн болно. </p><p style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;line-height:1.6;color:rgb(0,0,0);font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Tahoma, Arial, sans-serif;font-size:14px;font-style:normal;font-weight:400;letter-spacing:normal;text-align:justify;text-indent:0px;text-transform:none;word-spacing:0px;white-space:normal;background-color:rgb(248,248,248);"><br style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;"></p><p style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;line-height:1.6;color:rgb(0,0,0);font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Tahoma, Arial, sans-serif;font-size:14px;font-style:normal;font-weight:400;letter-spacing:normal;text-align:justify;text-indent:0px;text-transform:none;word-spacing:0px;white-space:normal;background-color:rgb(248,248,248);">Хятадууд олон жижиг улс болон задарсан үед нь нүүдэлчид бүр ч их түрэмгий ааш авир гаргаж хойд хэсгээр нь цөмрөн орж нутаглаж байсан тохиолдол ч цөөн бус. Олон улсыг нэгтгэн захирсан Ши Хуанди хаан 300.000 цэрэг гарган Хүннүг дайлж, их говийн ард гарган холтгоод аюулгүй байдлыг эрхэмлэн Түмэн газрын Их цагаан хэрмийг барьж байнгын цэрэг суулгажээ. Энэ бол түүхэнд урд өмнө байгаагүй хүнд, нүсэр их ажил, онцгой арга хэмжээ байв. Энэ үйлдэл одоогоос 2230 орчим жилийн өмнө хийгджээ. Гэтэл бид энэ дурдагдан буй урт их хугацааны турш дахь түүхээ, төр улсын түүхээ өдий болтол бичиж амжаагүй яваа билээ. Эх түүхээ 30 ботиор бичихдээ энэхүү хоосон зай, харанхуй үеийг эрх биш бодолцож байгаа биз гэж найдах юм даа... </p><p style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;line-height:1.6;color:rgb(0,0,0);font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Tahoma, Arial, sans-serif;font-size:14px;font-style:normal;font-weight:400;letter-spacing:normal;text-align:justify;text-indent:0px;text-transform:none;word-spacing:0px;white-space:normal;background-color:rgb(248,248,248);">Одоогоос 4000 гаруй жилийн өмнө гэхэд өвөг дээдэс маань өөрийн гэсэн (бүр биеэ даасан, өөрийгөө бүрэн тэтгэдэг) аж ахуйтай, өөрийн хэлтэй, бүтээсэн соёлтой, унаган гэхээр газар нутагтай байжээ. Тэгэхлээр тэд угсаатны хувьд бүрэн төлөвшчихсөн, өвөрмөц төртэй, өөрийгөө хамгаалж чадах зэр зэвсэгтэй, олон мянган эрчүүдийг дайчлан цэрэглэн тулалдах чадавхтай, Хятадын улсуудтай өрсөлдөн, чацууран дайтдаг ч байжээ. Бусад угсаатны нүүдэлчдийг оройлон, хүчлэн нэгтгэж Хүннү гүрнийг ч байгуулжээ.</p><p style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;line-height:1.6;color:rgb(0,0,0);font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Tahoma, Arial, sans-serif;font-size:14px;font-style:normal;font-weight:400;letter-spacing:normal;text-align:justify;text-indent:0px;text-transform:none;word-spacing:0px;white-space:normal;background-color:rgb(248,248,248);"><br style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;"></p><blockquote style="margin:0px;padding:10px 0px 10px 26px;vertical-align:baseline;color:rgb(95,95,95);border-left:6px solid rgb(191,0,5);font-size:14px;font-weight:bold;position:relative;line-height:20px;font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Tahoma, Arial, sans-serif;font-style:normal;letter-spacing:normal;text-align:justify;text-indent:0px;text-transform:none;word-spacing:0px;white-space:normal;background-color:rgb(248,248,248);">Хүннү гүрэн задрахын цагт монголчууд олонхи болсон хэсэг нь ч унаган нутагтаа үлдэж, өсөж, өндийсөөр байжээ. </blockquote><p style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;line-height:1.6;color:rgb(0,0,0);font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Tahoma, Arial, sans-serif;font-size:14px;font-style:normal;font-weight:400;letter-spacing:normal;text-align:justify;text-indent:0px;text-transform:none;word-spacing:0px;white-space:normal;background-color:rgb(248,248,248);"><br style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;"></p><p style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;line-height:1.6;color:rgb(0,0,0);font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Tahoma, Arial, sans-serif;font-size:14px;font-style:normal;font-weight:400;letter-spacing:normal;text-align:justify;text-indent:0px;text-transform:none;word-spacing:0px;white-space:normal;background-color:rgb(248,248,248);">Хүн төрөлхтний хөгжлийн түвшин Африкт (Египет), Америкт (Маая нар), Азид (Хятад, Энэтхэг, Нүүдэлчид), Европод (Грекүүд) түүхэн цаг цагтаа ойролцоодуу байжээ. Археологийн олдворуудаар энэ нь нотлогддог. Тэгэхээр 5-6 мянган жилийн өмнөх Египетийн хэмжээ, түвшинд дүйцэх хөгжил Азид ч, нүүдэлчдийн нь хувьд ч мөн буй болчихсон байх учиртай билээ. Тийм байжээ гэдгийг бид их л хожуу таньж, мэддэг, бичдэг болов. Монгол угсаатан бүрэлдэж бүтсэн цаг хугацааг (нүүдэлчдийг доорд үздэг алдаатай байр, сууринаас шалтгаалан) ихэд хойшлуулж тооцож ирсэн нь олон олон төөрөгдлийг үүдэж, ойлгомжгүй, логикгүй байдлын шалтгаан болсоор байсан нь үнэн юм. </p><p style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;line-height:1.6;color:rgb(0,0,0);font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Tahoma, Arial, sans-serif;font-size:14px;font-style:normal;font-weight:400;letter-spacing:normal;text-align:justify;text-indent:0px;text-transform:none;word-spacing:0px;white-space:normal;background-color:rgb(248,248,248);"><br style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;"></p><p style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;line-height:1.6;color:rgb(0,0,0);font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Tahoma, Arial, sans-serif;font-size:14px;font-style:normal;font-weight:400;letter-spacing:normal;text-align:justify;text-indent:0px;text-transform:none;word-spacing:0px;white-space:normal;background-color:rgb(248,248,248);">Суурьшиж, хот улсуудаар дамжин төв төртэй болж, боолуудын хүчийг ашиглан услах систем, томоохон барилга байгууламж, хэрэм цайз мэтийг бүтээж асан улсуудын нөлөө, хаялга нүүдэлчид, анчид, загасчдын хувьд цаг цагтаа их хүчтэй байсан нь ч тодорхой билээ. Төртэй, цэрэг зэвсэг сайтай болсон нүүдэлчид ч суурин иргэдэд халдаж, тэдний нэг хэвийн амьдрал, зогсонги төлөв, боолчуудын хөдөлмөрт тулгуурласан том эзэнт гүрнийг ч задалж, мөхөөж ирсэн нь бас үнэн болно. Персүүд, түрэгүүд, монголчууд энд жишээ болон дурдагдах учиртай. </p><p style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;line-height:1.6;color:rgb(0,0,0);font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Tahoma, Arial, sans-serif;font-size:14px;font-style:normal;font-weight:400;letter-spacing:normal;text-align:justify;text-indent:0px;text-transform:none;word-spacing:0px;white-space:normal;background-color:rgb(248,248,248);"><br style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;"></p><blockquote style="margin:0px;padding:10px 0px 10px 26px;vertical-align:baseline;color:rgb(95,95,95);border-left:6px solid rgb(191,0,5);font-size:14px;font-weight:bold;position:relative;line-height:20px;font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Tahoma, Arial, sans-serif;font-style:normal;letter-spacing:normal;text-align:justify;text-indent:0px;text-transform:none;word-spacing:0px;white-space:normal;background-color:rgb(248,248,248);">Угсаатан бүрэлдэх, төлөвших процесс бол үйлдвэрлэх хүчний хөгжил, хөдөлмөрийн багаж, зэвсгээс хатуу хамаарах шүтэлцээгүй үзэгдэл юм. Нийгмийн нийтлэгүүдийн үүсэл, хөгжил бол хүмүүсийг нэгтгэж, ижилсүүлж, төрөлсүүлж байдаг тэр хүчин зүйлүүдээс л эн тэргүүнээ хамаардаг жамтай. Энэ зүй тогтол суурин иргэдийн хувьд ч, мөн нүүдэлчдийн хувьд ч ав адилхан байсан нь түүхээр нотлогдсон болно. </blockquote><p style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;line-height:1.6;color:rgb(0,0,0);font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Tahoma, Arial, sans-serif;font-size:14px;font-style:normal;font-weight:400;letter-spacing:normal;text-align:justify;text-indent:0px;text-transform:none;word-spacing:0px;white-space:normal;background-color:rgb(248,248,248);"><br style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;"></p><p style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;line-height:1.6;color:rgb(0,0,0);font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Tahoma, Arial, sans-serif;font-size:14px;font-style:normal;font-weight:400;letter-spacing:normal;text-align:justify;text-indent:0px;text-transform:none;word-spacing:0px;white-space:normal;background-color:rgb(248,248,248);">Хатуу болон зөөлөн бодлогыг хослуулсаар Хүннү гүрнийг бүтээсэн цөм угсаатан нь монголчууд байсан, тэд Хятадын улсуудтай эн чацууран харилцаж, дайтаж, ялж, ялагдаж ч байсан. Цаашдаа Их Монгол улс, Монголын эзэнт гүрэнг цогцлоон байгуулж, дэлхий дахиныг нэгэн том хөлөг онгоцны зорчигчид болгож холбосон хүчний цөм нь мөн монголчууд байсан нь үнэн. Эрт бүрэлдсэн, бүтсэн угсаатан болохынхоо хувьд тэд хүчтэй, идэвхтэй, шашин суртлын хувьд олон ургальч, хууль дээдлэх өндөр соёлтой байсан нь ч үнэн болно. </p><p style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;line-height:1.6;color:rgb(0,0,0);font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Tahoma, Arial, sans-serif;font-size:14px;font-style:normal;font-weight:400;letter-spacing:normal;text-align:justify;text-indent:0px;text-transform:none;word-spacing:0px;white-space:normal;background-color:rgb(248,248,248);"><strong style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;font-weight:bold;">“Монголчуудын түүх Чингис хааны үеэс л эхэлдэг</strong>” хэмээн ярьж, бичиж байсан цаг үе, түүхчид, судлаачдын алдаа, төөрөгдлийг залруулах хэрэгтэй. </p><p style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;line-height:1.6;color:rgb(0,0,0);font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Tahoma, Arial, sans-serif;font-size:14px;font-style:normal;font-weight:400;letter-spacing:normal;text-align:justify;text-indent:0px;text-transform:none;word-spacing:0px;white-space:normal;background-color:rgb(248,248,248);"><br style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;"></p><p style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;line-height:1.6;color:rgb(0,0,0);font-family:'Helvetica Neue', Helvetica, Tahoma, Arial, sans-serif;font-size:14px;font-style:normal;font-weight:400;letter-spacing:normal;text-align:justify;text-indent:0px;text-transform:none;word-spacing:0px;white-space:normal;background-color:rgb(248,248,248);"><strong style="margin:0px;padding:0px;vertical-align:baseline;font-weight:bold;">Судлаач, профессор Д.Чулуунжав </strong></p>]]></turbo:content>
</item><item turbo="true">
<turbo:extendedHtml>true</turbo:extendedHtml>
<link>https://tonshuul.mn/index.php?newsid=171</link>
<author>ahiimaa</author>
<category>Мэдээ мэдээлэл / Дэд онцлох</category>
<pubDate>Mon, 10 Aug 2026 13:47:25 +0800</pubDate>
<turbo:content><![CDATA[<p><img src="https://www.tur.mn/storage/posts/August2026/ctV4jjYcv5unsxJG8LJp.jpg" alt="УИХ-ын дарга С.Бямбацогт: Хэлэлцүүлгээс илүү хэрэгжилт, амлалтаас илүү бодит үр дүн чухал" style="border-style:none;max-width:100%;max-height:100%;color:rgb(23,34,43);font-family:Roboto, sans-serif;font-size:16px;font-style:normal;font-weight:400;letter-spacing:normal;text-align:left;text-indent:0px;text-transform:none;word-spacing:0px;white-space:normal;background-color:rgb(252,252,252);" class="fr-fic fr-dii"></p><div style="height:20px;color:rgb(23,34,43);font-family:Roboto, sans-serif;font-size:16px;font-style:normal;font-weight:400;letter-spacing:normal;text-align:left;text-indent:0px;text-transform:none;word-spacing:0px;white-space:normal;background-color:rgb(252,252,252);"><br></div><div style="margin-right:-15px;margin-left:-15px;color:rgb(23,34,43);font-family:Roboto, sans-serif;font-size:16px;font-style:normal;font-weight:400;letter-spacing:normal;text-align:left;text-indent:0px;text-transform:none;word-spacing:0px;white-space:normal;background-color:rgb(252,252,252);"><div style="position:relative;width:386.663px;padding-right:15px;padding-left:15px;max-width:50%;"><div style="position:relative;z-index:2;padding-left:60px;display:inline-block;text-align:left;"><div style="left:0px;position:absolute;top:27px;height:50px;width:50px;margin-top:-25px;border:1px solid rgb(228,229,230);border-radius:50%;overflow:hidden;"><div><img src="https://www.tur.mn/storage/users/May2021/SZOivsa59tfI4fG5gcbq.png" alt="tur.mn" style="border-style:none;max-width:100%;max-height:100%;padding:7px;border-radius:50%;" class="fr-fic fr-dii"></div></div><a href="https://www.tur.mn/t/s/21506#" style="color:rgb(23,34,43);text-decoration:none;background-color:transparent;display:inline-block;font-weight:500;" rel="external noopener">Админ I Төр.мн</a><ul style="margin:0px;padding:0px;"><li style="list-style:none;display:inline-block;color:rgb(115,121,127);font-size:15px;"><a href="https://www.tur.mn/t/s/21506#" style="color:rgb(115,121,127);text-decoration:none;background-color:transparent;display:inline-block;font-weight:400;font-size:15px;" rel="external noopener">2026-08-05</a></li></ul></div></div><div style="position:relative;width:386.663px;padding-right:15px;padding-left:15px;max-width:50%;"><div style="text-align:right;"><ul style="margin:0px;padding:0px;"><li> </li></ul></div></div></div><div style="height:20px;color:rgb(23,34,43);font-family:Roboto, sans-serif;font-size:16px;font-style:normal;font-weight:400;letter-spacing:normal;text-align:left;text-indent:0px;text-transform:none;word-spacing:0px;white-space:normal;background-color:rgb(252,252,252);"><br></div><div style="color:rgb(23,34,43);font-size:16px;font-style:normal;font-weight:400;letter-spacing:normal;text-indent:0px;text-transform:none;word-spacing:0px;white-space:normal;background-color:rgb(252,252,252);font-family:Tahoma, Arial, sans-serif;line-height:1.8;text-align:justify;"><p style="margin:0px;"><br></p><p style="margin:0px;text-align:justify;"><span style="font-size:14px;">Монгол Улсын Их Хурлын дарга С.Бямбацогт Санхүү, банкны эмэгтэйчүүдийн холбооны төлөөлөлтэй өнөөдөр /2026.08.04/ уулзаж, тус холбооны 10 жилийн ойн хүрээнд зохион байгуулах “Ногоон санхүүжилт-Хүртээмжтэй тогтвортой хөгжилд” чуулганы бэлтгэл ажил, зорилго, хүрэх үр дүнгийн талаар санал солилцлоо.</span></p><p style="margin:0px;text-align:justify;"><span style="font-size:14px;">Уулзалтын эхэнд УИХ-ын дарга эдийн засгийн хүртээмжтэй өсөлт, өрхийн санхүүгийн тогтвортой байдлыг хангах, эмэгтэйчүүдийн эдийн засгийн оролцоог нэмэгдүүлэхэд санхүү, банкны салбарын эмэгтэйчүүдийн манлайлал чухал хувь нэмэр оруулж байгааг онцолж, энэ чиглэлд тууштай ажиллаж ирсэн холбооны хамт олонд талархал илэрхийллээ.</span></p><p style="margin:0px;text-align:justify;"><span style="font-size:14px;">Санхүү, банкны эмэгтэйчүүдийн холбооны өмнөх чуулгануудыг Улсын Их Хурлын даргын ивээл дор зохион байгуулж ирсэн уламжлалтай. Энэ удаагийн 10 жилийн ойн чуулганыг УИХ-ын дарга ивээлдээ авч, дэмжин ажиллахаа илэрхийлэв.</span></p><p style="margin:0px;text-align:justify;"><span style="font-size:14px;">Тэрбээр ногоон эдийн засаг, тогтвортой хөгжил, санхүүгийн хүртээмжийг дэмжих чиглэлээр Улсын Их Хурлаас шаардлагатай эрх зүйн орчныг бүрдүүлэхэд анхаарч ажилласныг дурдаад, цаашид батлагдсан хууль тогтоомж, бодлогын шийдвэрүүдийг бодит ажил хэрэг болгож, иргэд, аж ахуйн нэгжүүдэд үр өгөөжийг нь хүртээхэд анхаарах шаардлагатай байгааг тэмдэглэлээ.</span></p><blockquote style="margin:10px 0px;line-height:28px;color:rgb(0,0,0);background-color:rgb(228,232,235);border-left:5px solid rgb(77,118,223);border-radius:4px;padding:45px 120px 30px;"><p style="margin:0px;text-align:justify;"><span style="font-size:14px;">Мөн чуулганыг зөвхөн асуудал хөндөж, санал солилцдог арга хэмжээ бус, тодорхой үр дүн гаргаж, хэрэгжилтээ дүгнэдэг индэр болгох нь чухал гэдгийг онцолсон юм. Ялангуяа эмэгтэй бизнес эрхлэгчдийн санхүүжилтийн хүртээмжийг нэмэгдүүлэх, зээлийн хүүгийн дарамтыг бууруулах, ногоон болон хөнгөлөлттэй санхүүжилтийг бодитоор хүргэх чиглэлээр хэрэгжүүлэх боломжтой ажлуудаа чуулганаас өмнө эхлүүлж, үр дүнгээ олон нийтэд танилцуулахыг зөвлөлөө.</span></p></blockquote><p style="margin:0px;text-align:justify;"><span style="font-size:14px;">Уулзалтын төгсгөлд УИХ-ын дарга С.Бямбацогт “Асуудал хэлэлцэж, зорилт дэвшүүлэхээс илүүтэйгээр түүнийгээ хэрэгжүүлж, бодит үр дүн гаргасан байх нь чухал. Иргэд, бизнес эрхлэгчдэд хүрсэн өгөөжөөрөө ажлаа үнэлж, хэрэгжилтээ тайлагнадаг байх ёстой” хэмээн онцолж, хэлэлцүүлгээс илүү хэрэгжилт, амлалтаас илүү бодит үр дүн гаргахад анхаарч ажиллахыг хүслээ хэмээн Улсын Их Хурлын Хэвлэл мэдээлэл, олон нийттэй харилцах газраас мэдээллээ.</span></p><p style="margin:0px;"><br></p><div><br></div></div><p><br></p>]]></turbo:content>
</item></channel></rss>